استفاده از هوش مصنوعی و اینترنت اشیاء (IoT) در پایش لحظه ای شرایط ایمنی و بهداشتی.

چکیده فارسی: صنعت فولاد به عنوان یکی از ستون های اصلی توسعه اقتصادی، همواره با چالش های جدی در حوزه بهداشت، ایمنی و محیط زیست (HSE) روبرو بوده است. خطرات ذاتی این صنعت، از جمله مواجهه با دماهای بالا، گازهای سمی، سروصدا، و بارهای فیزیکی سنگین، نیازمند سیستم های پایش مستمر و دقیق است. روش های سنتی پایش ایمنی که عمدتا مبتنی بر بازرسی های دوره ای و سنسورهای نقطه ای هستند، دارای تاخیر زمانی بالا و پوشش محدود می باشند. هدف اصلی این پژوهش، بررسی اثربخشی ادغام فناوری های اینترنت اشیاء صنعتی (IoT) و هوش مصنوعی (AI) در ایجاد یک سیستم پایش لحظه ای و پیش بینانه برای شرایط ایمنی و بهداشتی در مجتمع های فولادی است. این مطالعه با رویکردی ترکیبی (کیفی و کمی) و با استفاده از روش پیمایشی بر روی ۳۰۰ نفر از کارشناسان HSE، مهندسان فرآیند و مدیران ایمنی در سه مجتمع فولادی بزرگ ایران (فولاد مبارکه، فولاد خوزستان و فولاد اهواز) انجام شده است. داده ها از طریق پرسشنامه استاندارد محقق ساخته ای که روایی و پایایی آن تایید شده بود، جمع آوری گردید. نتایج حاصل از آزمون کولموگروف-اسمیرن نشان داد که توزیع داده ها نرمال است. همچنین، آزمون تی تک نمونه ای نشان داد که نمرات دریافتی برای مولفه های «قابلیت پیش بینی حوادث»، «کاهش زمان واکنش به بحران» و «دقت پایش گازهای خطرناک» به طور معناداری بالاتر از میانگین نظری (۳) است. یافته ها حاکی از آن است که پیاده سازی الگوریتم های یادگیری ماشین در تحلیل داده های حاصل از سنسورهای IoT می تواند تا ۴۵ درصد از حوادث غیرمرگبار و تا ۳۰ درصد از حوادث منجر به فوت را پیش بینی و از وقوع آن ها جلوگیری کند. این پژوهش مدل مفهومی جدیدی را برای گذار از مدیریت ایمنی واکنشی به مدیریت ایمنی پیش گیرانه و هوشمند در صنعت فولاد پیشنهاد می دهد.واژگان کلیدی (Keywords): اینترنت اشیاء صنعتی (IoT)، هوش مصنوعی، پایش لحظه ای، صنعت فولاد، ایمنی فرآیندی، یادگیری ماشین، بهداشت حرفه ای، مدیریت ریسک پیش بینانه.