اصول طراحی معماری مجتمع های زیستی تطبیق پذیر با رویکرد حسی برای نابینایان

طراحی فضاهای زیستی برای افراد نابینا مستلزم بازنگری در رویکردهای متعارف معماری است که عمدتا بر ادراک بصری استوارند. بی توجهی به نقش حواس غیر بصری در بسیاری از مجتمع های مسکونی معاصر، موجب کاهش خوانایی فضایی، افزایش ناایمنی و وابستگی نابینایان در استفاده از محیط های زیستی شده است. پژوهش حاضر با رویکردی کاربردی و طراحی محور، به تبیین اصول طراحی معماری مجتمع های زیستی تطبیق پذیر برای نابینایان با تاکید بر طراحی چندحسی می پردازد. روش تحقیق مبتنی بر تحلیل محتوای منابع نظری، بررسی ضوابط و استانداردهای مرتبط و استخراج راهکارهای طراحی از مطالعات معماری چندحسی است. نتایج پژوهش نشان می دهد که به کارگیری هدفمند مولفه های لمسی، شنیداری و بویایی در کنار سازماندهی فضایی خوانا و ایمن، نقش موثری در ارتقای استقلال حرکتی، افزایش احساس امنیت و بهبود کیفیت زندگی نابینایان دارد. این مقاله با ارائه اصول و معیارهای طراحی کاربردی، می تواند به عنوان راهنمایی عملی برای معماران و طراحان در مسیر تحقق معماری فراگیر و انسان محور مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

طراحی معماری ، مجتمع زیستی تطبیق پذیر ، نابینایان ، طراحی چندحسی ، دسترس پذیری