تاثیر بازدارنده هوش مصنوعی بر تفکر انتقادی دانشجویان پرستاری: یک مرور نقلی

چکیده: زمینه و هدف: با گسترش سریع فناوری های هوش مصنوعی و مدل های زبانی مولد، استفاده از این ابزارها در آموزش پرستاری افزایش یافته است. در کنار مزایای بالقوه، نگرانی هایی درباره تاثیرات منفی احتمالی AI بر توانایی های شناختی سطح بالا، از جمله تفکر انتقادی، مطرح شده است. این مرور نقلی با هدف بررسی شواهد موجود درباره نقش بازدارنده هوش مصنوعی بر رشد و عملکرد تفکر انتقادی در دانشجویان پرستاری انجام شد. روش کار: جستجوی هدفمند در پایگاه های PubMed، Scopus، Web of Science، ERIC، PsycINFO با استفاده از کلیدواژه هایی شامل «Artificial Intelligence»، «Generative AI»، «ChatGPT»، «Critical Thinking» و «Nursing» «Students» انجام شد. مقالات منتشرشده بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۵ غربالگری شدند. از مجموع ۸۴ رکورد اولیه بازیافت شده، پس از حذف موارد تکراری و نامرتبط، ۱۸ مطالعه شامل پژوهش های تجربی، پیمایشی، کیفی و مرورها وارد تحلیل شدند. داده ها با رویکرد تحلیل روایی ادغام و تفسیر شدند. مطالعات شامل مقالات چاپ شده به زبان انگلیسی و فارسی در این حوزه بودند و مواردی مانند انتشارات مقدماتی، نامه ها به سردبیر، و مطالعات غیرمرتبط از تحلیل خارج شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که هوش مصنوعی با ایجاد وابستگی شناختی و اتکا به پاسخ های آماده، کاهش درگیری در فرآیندهای تحلیلی و حل مسئله، و تضعیف یادگیری انعکاسی و تعاملات کلاسی در دانشجویان باعث تضعیف تفکر انتقادی می شود. با این حال، مطالعاتی نیز تاکید کردند که استفاده هدایت شده و هدفمند از AI می تواند به تقویت تفکر انتقادی کمک کند. نتیجه گیری: نتایج نشان می دهد که استفاده کنترل نشده از هوش مصنوعی می تواند پیامدهای بازدارنده بر تفکر انتقادی دانشجویان پرستاری داشته باشد. برای جلوگیری از این اثرات، ضروری است که راهبردهای آموزشی مناسب، سواد دیجیتال و روش های ارزیابی مبتنی بر تحلیل مستقل در برنامه های آموزشی گنجانده شود. پژوهش های آینده باید تاثیرات بلندمدت و زمینه ای استفاده از AI را با روش های تجربی قوی تر بررسی کنند.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، تفکر انتقادی ، دانشجویان پرستاری ، آموزش پرستاری ، مرور نقلی