راه های تقویت اعتماد و احترام متقابل بین دانش آموزان و کادر مدرسه

رفتار و برخورد مسئولان مدرسه، شامل مدیران، معاونان و کارکنان اداری و تربیتی، یکی از مولفه های اثرگذار در شکل دهی به تجربه یادگیری دانش آموزان است. هدف این پژوهش بررسی تاثیر رفتار و ادراک دانش آموزان از برخورد مسئولان مدرسه بر انگیزه تحصیلی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دوره متوسطه اول شهر تهران بود. این پژوهش با رویکردی پیمایشی-همبستگی انجام شد و جامعه آماری شامل دانش آموزان دختر و پسر مدارس متوسطه اول و همچنین بخش تکمیلی متشکل از مسئولان مدرسه بود. نمونه گیری به شیوه خوشه ای چندمرحله ای صورت گرفت و تعداد ۳۰۰ دانش آموز (۱۵۰ دختر و ۱۵۰ پسر) از ۱۰ مدرسه انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه ادراک دانش آموزان از رفتار و برخورد مسئولان مدرسه و پرسشنامه انگیزش تحصیلی بود که پایایی آن ها به ترتیب با آلفای کرونباخ ۰.۸۵ و ۰.۸۸ برآورد شد. همچنین برای سنجش پیشرفت تحصیلی، میانگین نمرات نیم سال اول سال تحصیلی جاری به عنوان شاخص عملکرد تحصیلی دانش آموزان استفاده گردید. یافته ها نشان داد که بین مولفه های رفتارهای حمایتی، عادلانه و همدلانه مسئولان مدرسه و انگیزه تحصیلی دانش آموزان رابطه مثبت و معنادار وجود دارد؛ به گونه ای که مقدار همبستگی پیرسون برای رابطه رفتار حمایتی با انگیزه تحصیلی (r=۰.۶۲, p<۰.۰۱) و برای رابطه رفتار حمایتی با خودپنداره/سطح درک تحصیلی گزارش شد. در مقابل، رفتارهایی مانند سخت گیری بیش از حد و برخورد قهرآمیز با انگیزه تحصیلی رابطه منفی و معنادار داشت .تحلیل رگرسیون چندگانه نیز نشان داد که رفتارهای حمایتی می توانند بخش معناداری از واریانس انگیزه تحصیلی را تبیین کنند و در کنار آن، سخت گیری افراطی پیش بینی کننده منفی انگیزه گزارش شد (β=۰.۴۸ و β=-۰.۲۵). نتایج آزمون مقایسه گروه ها نیز اختلاف معناداری را میان دانش آموزان با ادراک حمایتی تر از مسئولان و گروهی که برخورد را نامناسب ارزیابی کرده بودند نشان داد. این یافته ها بر اهمیت نقش مدیریتی-تربیتی مسئولان مدرسه در ایجاد محیطی امن، محترمانه و انگیزه بخش برای یادگیری تاکید می کند .

کلیدواژه ها:

رفتار مسئولان مدرسه ، انگیزه تحصیلی ، پیشرفت تحصیلی ، محیط یادگیری حمایتی