نقش ذهن آگاهی مبتنی بر روان شناسی مثبت در افزایش تاب آوری دانش آموزان دوره متوسطه

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش ذهن آگاهی مبتنی بر رویکردهای روان شناسی مثبت در افزایش تاب آوری دانش آموزان دوره متوسطه است. ذهن آگاهی به عنوان یکی تکنیک موثر در روان شناسی مثبت، توانایی توجه آگاهانه و پذیرش تجربه های درونی در لحظه اکنون را تقویت می کند و می تواند سازگاری روان شناختی و تاب آوری دانش آموزان را افزایش دهد. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون – پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان متوسطه اول شهر سراب در سال تحصیلی ۱۴۰۵–۱۴۰۴ بود. نمونه ای ۶۰ نفره به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شد. گروه آزمایش طی هشت جلسه ۶۰ دقیقه ای تحت مداخله ذهن آگاهی مبتنی بر روان شناسی مثبت (ترکیبی از تمرین های توجه آگاهی، مهربانی با خود، قدردانی و پذیرش) قرار گرفت. ابزارهای پژوهش شامل پرسش نامه تاب آوری کانر و دیویدسون و مقیاس ذهن آگاهی براون و رایان بودند. داده ها با آزمون تحلیل کوواریانس تک متغیری (ANCOVA) تحلیل شد. نتایج نشان داد که پس از کنترل پیش آزمون، میانگین تاب آوری در گروه دریافت کننده مداخله به طور معناداری بالاتر از گروه کنترل بود (p < ۰.۰۱). یافته ها نشان می دهد که برنامه های ذهن آگاهی مبتنی بر اصول روان شناسی مثبت می تواند ظرفیت سازگاری، تحمل فشار روانی و مقابله موثر را در دانش آموزان افزایش دهد. بر اساس نتایج، کاربرد مداخلات مبتنی بر ذهن آگاهی در مدارس می تواند به عنوان ابزاری موثر در ارتقای سلامت روان و توانمندی های هیجانی دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

ذهن آگاهی ، روان شناسی مثبت ، تاب آوری ، سلامت روان