مطالعه تحولات رفتارهای دینی در ایران با استفاده از داده های پیمایش های ارزش ها و نگرش های ایرانیان

دینداری ایرانیان در دهه های اخیر دستخوش تغییرات قابل توجهی شده است که این تحولات به ویژه در ابعاد مناسکی، معنوی، و نظام ارزشی جامعه مشهود است. عواملی همچون جهانی شدن که از تجلیات آن می توان به آزادی های فردی گسترش ارتباطات و تغییرات نسلی اشاره کرد.. این تحولات نشان دهنده پویایی و بازتعریف رابطه جامعه ایران با دین و معنویت است و از اهمیت بررسی دقیق تر داده های پیمایش های ملی ارزش ها و نگرش ها برای تحلیل عمیق تر این روندها حکایت دارد. مطالعه حاضر به روش تحلیل ثانویه انجام پذیرفته و سعی دارد یافته های حاصل از پیمایش های ارزش ها و نگرش های ایرانیان در سال های ۱۳۷۹، ۱۳۸۱، ۱۳۹۴ و ۱۴۰۲ را مورد تحلیل قرار دهد. این پژوهش نشان می دهد که تغییرات اجتماعی، ناشی از عوامل داخلی و خارجی، بر دینداری در ایران تاثیر گذاشته است. برخی باورهای سنتی مانند اعتقاد به آخرت کاهش یافته، در حالی که گرایش به دینداری فردی و معنویت افزایش داشته است. همچنین، اعمال مذهبی مانند نماز و روزه کمتر شده، اما ارادت به خاندان پیامبر بیشتر شده است. در حوزه دین و جامعه، تعداد افراد بی تفاوت به رابطه دین و سیاست افزایش یافته و نگرش ها نسبت به موضوعاتی مانند حجاب و استخدام تغییر کرده است. این تحولات نشان دهنده تغییرات چندلایه در دینداری جامعه ایران دارد.

کلیدواژه ها:

دینداری ، ارزش ها و نگرش های ایرانیان ، تغییرات نسلی