اثربخشی بازی درمانی مبتنی بر مهارت های زندگی بر تنظیم هیجان شناختی و خودآگاهی کودکان دارای مشکلات رفتاری

کودکان دارای مشکلات رفتاری اغلب در تنظیم هیجان و خودآگاهی دچار اختلال هستند. این پژوهش با هدف تعیین اثربخشی بازی درمانی مبتنی بر مهارت های زندگی بر این دو متغیر انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کودکان ۷ تا ۱۲ ساله دارای مشکلات رفتاری در مناطق ۵، ۸ و ۱۴ تهران بود که ۳۰ نفر از آن ها به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (۱۵ نفره) جایگزین شدند. گروه آزمایش ۱۲ جلسه بازی درمانی مبتنی بر مهارت های زندگی (۶۰ دقیقه ای) دریافت کردند، در حالی که گروه کنترل مداخله ای دریافت نکرد. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه های استاندارد تنظیم هیجان شناختی کودکان (CECS) و خودآگاهی کودکان (CSA) بود که پایایی آن ها به ترتیب ۰/۸۴ و ۰/۸۸ محاسبه شد. داده ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون کوواریانس (ANCOVA) در نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ تحلیل شدند. نتایج نشان داد که تفاوت بین دو گروه در مرحله پس آزمون برای هر دو متغیر از نظر آماری معنادار است (۰/۰۰۱ > p). به ویژه، گروه آزمایش پس از مداخله افزایش معناداری در نمرات خودآگاهی و بهبود تنظیم هیجان شناختی را تجربه کردند، در حالی که گروه کنترل تغییر معناداری نشان ندادند. این یافته ها حاکی از آن است که تلفیق بازی درمانی با مهارت های زندگی، راهکاری کارآمد برای تقویت سازوکارهای شناختی-هیجانی و کاهش مشکلات رفتاری کودکان است. پیشنهاد می شود روانشناسان و مشاوران از این پروتکل درمانی در مراکز مشاوره و مدارس استفاده نمایند تا به بهبود سلامت روان و سازگاری اجتماعی کودکان کمک کنند.

کلیدواژه ها:

واژگان کلیدی: بازی درمانی ، مهارت های زندگی ، تنظیم هیجان شناختی ، خودآگاهی ، مشکلات رفتاری کودکان.