آموزش راهبردهای فراشناختی ساده برای درک مطلب در پایه پنجم ابتدایی: مطالعه شبه آزمایشی

مقدمه و هدف: درک مطلب یکی از مهارت های بنیادین و حیاتی در موفقیت تحصیلی دانش آموزان به شمار می رود. با وجود تاکید روانشناسی تربیتی بر نقش فعال یادگیرنده، بسیاری از دانش آموزان پایه پنجم ابتدایی در فهم عمیق متون با چالش مواجه هستند. پژوهش های اخیر نشان داده اند که راهبردهای فراشناختی، به عنوان ابزارهای نظارتی بر فرآیندهای ذهنی، می توانند کیفیت یادگیری را ارتقا دهند. هدف اصلی این پژوهش، بررسی اثربخشی آموزش راهبردهای فراشناختی ساده و قابل فهم بر بهبود درک مطلب دانش آموزان پایه پنجم ابتدایی بود.روش: روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان پایه پنجم ابتدایی شهر [نام شهر] در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود. با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس، ۳۰ دانش آموز انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و کنترل (۱۵ نفر) قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها یک آزمون استاندارد درک مطلب بود. گروه آزمایش طی ۸ جلسه ۴۵ دقیقه ای، راهبردهای فراشناختی ساده (شامل برنامه ریزی، نظارت و ارزیابی) را دریافت کرد، در حالی که گروه کنترل به روش معمول آموزش دید. داده ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون تحلیل کواریانس (ANCOVA) در نرم افزار SPSS تحلیل شد.یافته ها: نتایج تحلیل کواریانس نشان داد که با کنترل نمرات پیش آزمون، تفاوت معناداری بین میانگین نمرات پس آزمون دو گروه وجود دارد (P < ۰.۰۱). میانگین نمرات درک مطلب در گروه آزمایش به طور قابل توجهی بالاتر از گروه کنترل بود. اندازه اثر (Eta Square) برابر با ۰/۴۷ به دست آمد که نشان دهنده اثربخشی بالای مداخله آموزشی است.نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش، آموزش راهبردهای فراشناختی ساده، تاثیر مثبت و معناداری بر بهبود درک مطلب دانش آموزان پایه پنجم دارد. نتایج نشان می دهد که ساده سازی مفاهیم انتزاعی فراشناخت و آموزش مستقیم آن ها به دانش آموزان، می تواند آن ها را به خوانندگان فعال و خودنظم ده تبدیل کند. بنابراین، پیشنهاد می شود معلمان ابتدایی از این راهبردها به عنوان یک مکمل موثر در فرآیند تدریس خواندن استفاده کنند.

کلیدواژه ها:

راهبردهای فراشناختی ، درک مطلب ، پایه پنجم ابتدایی ، آموزش ساده ، مطالعه شبه آزمایشی.