نقش ارزش ها در مدیریت منابع انسانی (مطالعه موردی: کارکنان حمل و نقل شهری)

در دنیای رقابتی و پیچیده امروز، سرمایه انسانی به عنوان مهم ترین و راهبردی ترین دارایی سازمان ها شناخته می شود. با وجود توسعه فناوری و گسترش صنایع و خدمات، همچنان این نیروی انسانی است که نقش تعیین کننده ای در تبدیل منابع بالقوه سازمان به عملکرد واقعی ایفا می کند. به همین دلیل سازمان ها برای دستیابی به اهداف راهبردی خود ناگزیرند توجه ویژه ای به توسعه و مدیریت اثربخش منابع انسانی داشته باشند. یکی از عوامل مهم در بهبود عملکرد کارکنان و توسعه توانمندی های آنان، حاکمیت ارزش های سازمانی در ساختار و فرآیندهای مدیریتی است. ارزش های سازمانی چارچوبی فرهنگی و رفتاری را فراهم می کنند که بر تصمیم گیری ها، تعاملات سازمانی و شیوه انجام فعالیت ها تاثیر مستقیم می گذارند. با این حال، بسیاری از سازمان ها با چالش هایی در زمینه عملیاتی سازی این ارزش ها مواجه هستند. هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی نقش و تاثیر ارزش های سازمانی در مدیریت و توسعه منابع انسانی در میان کارکنان سازمان حمل و نقل شهرداری مشهد است. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی–پیمایشی محسوب می شود. جامعه آماری شامل تمامی کارکنان شهرداری مشهد بود که از میان آن ها ۱۳۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ای استاندارد بود که شامل دو بخش اصلی ارزش های سازمانی و توسعه منابع انسانی بود. برای سنجش پایایی ابزار از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد که مقدار آن ۰.۸۶ به دست آمد و نشان دهنده پایایی مناسب ابزار اندازه گیری بود. داده های گردآوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه ۲۴ و آزمون همبستگی اسپیرمن مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که میان ارزش های سازمانی و توسعه منابع انسانی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. ضریب همبستگی کلی میان این دو متغیر ۰.۷۱ به دست آمد که بیانگر رابطه ای نسبتا قوی میان آن هاست. همچنین تحلیل ابعاد مختلف نشان داد که ارزش های سازمانی با مولفه های مختلف توسعه منابع انسانی از جمله قابلیت های کارکنان، پتانسیل های سازمانی، عوامل رفتاری، عوامل مدیریتی، حمایت سازمانی و توسعه زیرساخت ها رابطه مثبت و معناداری دارند. بیشترین میزان همبستگی بین ارزش های سازمانی و قابلیت های سازمانی (۰.۷۴) و پس از آن عامل حمایتی سازمان (۰.۷۲) مشاهده شد. به طور کلی نتایج پژوهش نشان می دهد که نهادینه شدن ارزش های سازمانی می تواند به بهبود مدیریت منابع انسانی، افزایش توانمندی کارکنان و ارتقای عملکرد سازمانی منجر شود. بنابراین توجه مدیران به تقویت ارزش های سازمانی و تبدیل آن ها به رفتارهای عملی در محیط کار، می تواند زمینه ساز توسعه پایدار منابع انسانی در سازمان های خدماتی به ویژه شهرداری ها باشد.

کلیدواژه ها:

ارزش های سازمانی ، مدیریت منابع انسانی ، توسعه منابع انسانی ، شهرداری ، کارکنان سازمانی.