بررسی رفتارهای پرخاشگرانه کودکان بر اساس میزان سواد هیجانی والدین و کیفیت تعامل والد–کودک

پرخاشگری کودکان یکی از چالش های مهم رشد اجتماعی-هیجانی است که پیامدهای گسترده ای بر سازگاری فردی، عملکرد تحصیلی و روابط بین فردی آنان دارد. پژوهش های اخیر نشان می دهد که عوامل خانوادگی، از جمله میزان سواد هیجانی والدین و کیفیت تعامل میان والد و کودک، نقش تعیین کننده ای در شکل گیری یا پیشگیری از رفتارهای پرخاشگرانه دارند. بر همین اساس، پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش سواد هیجانی والدین و کیفیت تعامل والد–کودک در پیش بینی رفتارهای پرخاشگرانه کودکان انجام شد. جامعه آماری شامل والدین دانش آموزان دوره ابتدایی شهر تهران بود و ۲۵۸ نفر از آنان با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه پرخاشگری کودکان، پرسشنامه سواد هیجانی والدین و مقیاس کیفیت تعامل والد–کودک بود. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون های همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که سواد هیجانی والدین (r = -۰.۴۲) و کیفیت تعامل والد–کودک (r = -۰.۴۸) هر دو رابطه منفی و معناداری با رفتارهای پرخاشگرانه کودکان دارند. همچنین نتایج رگرسیون نشان داد که این دو متغیر می توانند در مجموع ۲۱.۳ درصد از واریانس پرخاشگری کودکان را تبیین کنند (R² = ۰.۲۱۳). ضرایب استاندارد بیانگر آن بود که کیفیت تعامل والد–کودک (β = -۰.۳۳) قوی ترین پیش بین کاهش پرخاشگری است و پس از آن سواد هیجانی والدین (β = -۰.۲۷) نقش معنادار دارد. در مجموع، یافته ها اهمیت توجه به آموزش هیجانی والدین و ارتقای تعاملات مثبت والد–کودک را به عنوان راهکاری موثر برای کاهش رفتارهای پرخاشگرانه در کودکان برجسته می کند.

کلیدواژه ها:

پرخاشگری کودکان ، سواد هیجانی والدین ، تعامل والد–کودک ، رگرسیون ، مهارت های هیجانی