بررسی رابطه بین کیفیت خواب و عملکرد شناختی با نقش میانجی خستگی مزمن

هدف: این پژوهش با هدف بررسی رابطه بین کیفیت خواب و عملکرد شناختی با نقش میانجی خستگی مزمن در دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی انجام شد.روش: روش پژوهش از نوع توصیفی و همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی دانشگاه های دولتی شهر تهران در سال تحصیلی جاری بود که به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای، تعداد ۳۰۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه استاندارد کیفیت خواب پیتسبرگ (PSQI)، مقیاس عملکرد شناختی (CASI) و پرسشنامه خستگی مزمن (CFQ) بود. روایی و پایایی ابزارها پیش تر تایید شده است. برای تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ استفاده شد و تنها آمار توصیفی شامل میانگین، انحراف معیار و واریانس متغیرهای پژوهش گزارش گردید.یافته ها: نتایج نشان داد که میانگین نمره کیفیت خواب برابر با ۵.۴۲، عملکرد شناختی ۷۸.۳۰ و خستگی مزمن ۲۴.۱۵ بود. الگوهای مشاهده شده در توزیع نمرات حاکی از آن است که دانشجویانی با کیفیت خواب پایین تر، تمایل به تجربه سطوح بالاتر خستگی مزمن و نمرات پایین تر در عملکرد شناختی دارند. این یافته ها نشان می دهد که خستگی مزمن می تواند به عنوان یک عامل واسطه عمل کند که اثرات منفی خواب نامناسب را بر مغز و توانایی های ذهنی تشدید می کند.نتیجه گیری: به نظر می رسد سلامت شناختی دانشجویان ارشد روانشناسی بالینی وابسته به تعامل پیچیده ای بین الگوهای خواب و وضعیت انرژی روزانه آن هاست. مداخلات درمانی و آموزشی باید علاوه بر بهبود بهداشت خواب، بر مدیریت خستگی و بازیابی انرژی شناختی نیز تمرکز کنند تا از افت عملکرد تحصیلی و حرفه ای جلوگیری شود.

کلیدواژه ها:

کیفیت خواب ، عملکرد شناختی ، خستگی مزمن ، دانشجویان روانشناسی بالینی ، آمار توصیفی