نقش هوش اخلاقی در پیشگیری از قلدری در مدارس و توسعه رفتارهای شهروندی

قلدری در مدارس یکی از پیچیده ترین و چالش برانگیزترین پدیده های روان شناختی و تربیتی است که سلامت روان و امنیت تحصیلی دانش آموزان را تهدید می کند. در حالی که راهکارهای سنتی اغلب بر کنترل رفتاری و تنبیه متمرکز بوده اند، پژوهش های اخیر به سمت متغیرهای درونی و شناختی مانند «هوش اخلاقی» تغییر جهت داده اند. هوش اخلاقی به توانایی فرد در درک اصول اخلاقی، تمایز صحیح از نادرست و اعمال آن در رفتارهای واقعی اشاره دارد. هدف این پژوهش مروری، بررسی و تبیین نقش هوش اخلاقی به عنوان عاملی پیشگیرانه در برابر قلدری و به عنوان عاملی تسهیل گر برای توسعه رفتارهای شهروندی در محیط مدرسه است.این مطالعه به روش مروری نظام مند انجام شده است. بر اساس شواهد موجود، هوش اخلاقی می تواند به عنوان یک مهارت بنیادین و زیربنایی در برنامه های درسی مدارس گنجانده شود. آموزش هوش اخلاقی نه تنها با توانمندسازی درونی دانش آموزان برای تصمیم گیری های اخلاقی، از بروز قلدری پیشگیری می کند، بلکه بستری برای تربیت شهروندانی مسئولیت پذیر، متعهد و اجتماعی فراهم می آورد. پیشنهاد می شود که برنامه ریزان آموزشی با طراحی مداخلات آموزشی مبتنی بر هوش اخلاقی، به جای تمرکز صرف بر کنترل بیرونی، بر پرورش وجدان اخلاقی و تفکر اخلاقی دانش آموزان تمرکز کنند.

کلیدواژه ها:

هوش اخلاقی ، قلدری مدرسه ای ، رفتار شهروندی ، پیشگیری از خشونت ، تربیت اخلاقی.