تعاملات معلم- دانش آموز بر انگیزش و پیشرفت تحصیلی: یک مطالعه مروری

تعاملات معلم- دانش آموز به عنوان یکی از رکن های اساسی فرآیند یادگیری، نقش تعیین کننده ای در شکل گیری انگیزش درونی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان ایفا می کند. این مطالعه مروری با هدف تحلیل رابطه میان کیفیت تعاملات معلم-دانش آموز و دو متغیر کلیدی انگیزش تحصیلی و پیشرفت تحصیلی انجام شده است. پس از جستجوی در پایگاه های علمی معتبر فارسی و خارجی؛ یافته ها نشان می دهد که تعاملات مثبت معلم-دانش آموز که بر پایه احترام متقابل، پاسخگویی عاطفی، بازخورد سازنده و حمایت روانی شکل می گیرد، با افزایش سطح انگیزش درونی، ارتقای خودکارآمدی تحصیلی و بهبود عملکرد آکادمیک همراه است. همچنین، ابعاد مختلف تعامل— از جمله حمایت هیجانی، ساختاردهی رفتاری و استقلال پذیری— به صورت تفکیک ناپذیر بر یکدیگر تاثیر متقابل دارند و ترکیب آن ها پیامدهای چندبعدی برای رشد تحصیلی و هیجانی دانش آموزان به دنبال دارد. در مقابل، تعاملات نامناسب معلم-دانش آموز می تواند به کاهش مشارکت کلاسی، بی انگیزگی تحصیلی و ضعف در پیشرفت درسی منجر شود. نتایج این پژوهش بر ضرورت توجه برنامه ریزان آموزشی و مربیان به توانمندسازی معلمان در زمینه مهارت های ارتباطی و آگاهی از پیامدهای روان شناختی تعاملات کلاسی تاکید دارد و پیشنهاد می کند که آموزش های ضمن خدمت معلمان باید جنبه های رابطه محور تدریس را در کنار مهارت های محتوایی مورد توجه قرار دهد.

کلیدواژه ها:

رابطه معلم-دانش آموز ، انگیزه تحصیلی ، پیشرفت تحصیلی.