طراحی الگوهای مدیریت آموزشی سلامت محور با تلفیق عملکرد تحصیلی، سلامت روان و توسعه پایدار مدرسه

پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوهای مدیریت آموزشی سلامت محور که بتواند عملکرد تحصیلی، سلامت روان و توسعه پایدار مدرسه را به طور هم افزا تلفیق نماید، انجام شده است. این مطالعه با روش ترکیبی اکتشافی متوالی در دو فاز کیفی و کمی اجرا گردید. در فاز کیفی با استفاده از روش تحلیل مضمون، اسناد بالادستی و مبانی نظری مرتبط با رویکردهای مدرسه سلامت محور شامل مدل Health Promoting School (HPS) و Whole School, Whole Community, Whole Child (WSCC) مورد بررسی قرار گرفت و با ۲۵ نفر از متخصصان مدیریت آموزشی، روانشناسی تربیتی و سلامت مدارس مصاحبه عمیق انجام شد. در فاز کمی، پرسشنامه محقق ساخته بر روی نمونه ای به حجم ۳۱۵ نفر از مدیران، معاونان و مشاوران مدارس متوسطه استان هرمزگان اجرا گردید. تحلیل داده ها با استفاده از روش های آماری توصیفی و استنباطی و مدل سازی معادلات ساختاری انجام شد. یافته های پژوهش منجر به طراحی چهار الگوی اصلی مدیریت آموزشی سلامت محور شد: الگوی رهبری یکپارچه سلامت محور با تاکید بر هماهنگی میان بخش های آموزشی و بهداشتی، الگوی توسعه حرفه ای معلمان با محوریت شایستگی های سلامت محور، الگوی مشارکت خانواده و جامعه در ارتقای سلامت مدرسه، و الگوی پاسخگویی داده محور با استفاده از شاخص های ترکیبی سلامت و یادگیری. نتایج نشان داد که استقرار هماهنگ کننده در سطح منطقه و مدرسه، تشکیل تیم های مشارکتی سلامت و یادگیری، و گنجاندن شاخص های سلامت در نظام پاسخگویی مدارس، سه عامل کلیدی برای تلفیق موفق عملکرد تحصیلی و سلامت روان در راستای توسعه پایدار مدرسه هستند. این پژوهش چارچوبی عملیاتی برای مدیران و سیاست گذاران آموزشی فراهم می آورد تا بتوانند با بهره گیری از الگوهای طراحی شده، مدارسی ایجاد کنند که در آن ها دانش آموزان از نظر شناختی توانمند، از نظر روانی سالم، و در مسیر توسعه پایدار مدرسه مشارکت فعال داشته باشند.

کلیدواژه ها:

مدیریت آموزشی سلامت محور ، عملکرد تحصیلی ، سلامت روان ، توسعه پایدار مدرسه ، الگوی رهبری ، مدرسه ارتقادهنده سلامت