نقش بازی های آموزشی در پرورش خلاقیت کودکان مقطع ابتدایی مرور نظام مند

افزایش محرک های محیطی در دنیای امروز نتوانسته از شیوع کم رویی در کودکان بکاهد و این مسئله همچنان یکی از چالش های اصلی متخصصان روان شناسی محسوب می شود. کم رویی با کاهش عزت نفس، دشواری در برقراری روابط اجتماعی و افت خلاقیت همراه است؛ مولفه هایی که برای رشد فردی و تحصیلی کودک اهمیت اساسی دارند. از آنجا که خلاقیت عاملی قابل پرورش است، نقش محیط های تربیتی و مداخلات مبتنی بر بازی برجسته می شود. ادبیات نظری و پژوهشی نشان می دهد بازی درمانی به ویژه در رویکردهای مبتنی بر خلاقیت، فرصتی فراهم می کند تا کودکان از طریق فرایندهای نمادین، تجربی و تعاملی به بیان هیجانات، کسب مهارت های اجتماعی و تقویت توانایی های شناختی بپردازند. از جمله این رویکردها، «بازی درمانی خلاقیت محور» است که با بهره گیری از تخیل، حرکت، بیان هنری و تعامل گروهی موجب ارتقای خلاقیت، عزت نفس و کاهش کم رویی کودکان می شود. در این پژوهش مروری، پایگاه های علمی مختلف شامل نورمگز، پرتال جامع علوم انسانی، SID، سیویلیکا و مغیران با کلیدواژه هایی مرتبط با بازی، خلاقیت و کودکان جست وجو شد و پس از غربالگری، ۱۰ مقاله مرتبط با هدف مطالعه بررسی گردید. نتایج نشان داد بازی و فعالیت های خلاقانه نه تنها در رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی کودکان نقش اساسی دارد، بلکه به ویژه در دوره ابتدایی مهم ترین ابزار برای پرورش خلاقیت و کاهش مشکلات فردی مانند کم رویی است. همچنین شواهد پژوهشی حاکی از آن است که بازی درمانی خلاقیت محور می تواند ابزاری موثر برای ارتقای عزت نفس، افزایش خلاقیت و بهبود روابط اجتماعی کودکان کم رو باشد این یافته ها اهمیت طراحی برنامه های آموزشی و درمانی مبتنی بر بازی، ارتقای مهارت های مربیان، و تقویت آگاهی والدین را برجسته می سازد و پیشنهاد می کند که نظام آموزشی با بهره گیری از این رویکردها فرصت بیشتری برای شکوفایی توانمندی های کودکان فراهم کند.

کلیدواژه ها:

بازی های آموزشی ، خلاقیت ، کودکان ، ابتدایی