الگوی عملیاتی تولید محتوای تعاملی (پوسترهای متحرک، اینفوگرافیک، پادکست) برای فرهنگ سازی ترغیب دانش آموزان به مطالعه در کتابخانه مدرسه

پژوهش حاضر با هدف طراحی و اعتباریابی الگوی عملیاتی تولید محتوای تعاملی (شامل پوسترهای متحرک، اینفوگرافیک و پادکست) برای فرهنگ سازی ترغیب دانش آموزان مقطع متوسطه اول به مطالعه در کتابخانه مدرسه انجام شد. با توجه به کاهش سرانه مطالعه غیردرسی در میان نوجوانان ایرانی و نقش کلیدی کتابخانه های آموزشی، این پژوهش به روش آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) انجام گرفت. در بخش کیفی، با ۱۵ نفر از متخصصان تعلیم و تربیت و طراحان محتوای دیجیتال مصاحبه نیمه ساختاریافته صورت گرفت و مقوله های اصلی الگو شامل جذابیت بصری پویا، شخصی سازی محتوا، روایت پردازی صوتی، و عناصر بازی وارسازی استخراج شد. در بخش کمی، الگوی پیشنهادی در قالب سه نوع محتوای تعاملی طراحی و روی ۱۲۰ دانش آموز (۶۰ نفر گروه آزمایش و ۶۰ نفر کنترل) در دو مدرسه پسرانه تهران به مدت سه ماه اجرا گردید. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه سنجش نگرش به مطالعه (با پایایی ۸۹/۰=α) و فرم ثبت رفتارهای مراجعه به کتابخانه بود. تحلیل داده ها با استفاده از آزمون t مستقل و تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر نشان داد که میانگین نگرش به مطالعه در گروه آزمایش از ۲/۳ به ۸/۴ افزایش یافت (۰۱/۰>p). همچنین تعداد دفعات مراجعه خودانگیخته به کتابخانه در گروه آزمایش ۳/۲ برابر گروه کنترل بود. الگوی نهایی دارای چهار لایه اصلی (لایه مفهومی، لایه طراحی فنی، لایه تولید محتوا، لایه ارزیابی تعاملی) و ۱۴ مولفه عملیاتی است. یافته ها تاکید می کند که تلفیق رسانه های تعاملی با اصول انگیزشی می تواند مطالعه را از یک رفتار تکلیف محور به یک تجربه لذت بخش و خودپایدار تبدیل کند.

کلیدواژه ها:

تولید محتوای تعاملی ، فرهنگ سازی مطالعه ، کتابخانه مدرسه ، پوستر متحرک و پادکست آموزشی.