مطالعه تطبیقی پرده "ظهر عاشورای حسینیه کبابی بیرجند" با پرده" ظهر عاشورای قوللر آغاسی" با تکیه بر تحلیل فرمی و رواییری

نقاشی قهوه خانه ای، مکتبی از نقاشی روایی است که در دوره قاجار با موضوعات رزمی، بزمی و مذهبی رواج یافت. در بطن این مکتب، پرده های مهمی با موضوع عاشورا به تصویر کشیده شده اند که هر یک دارای جایگاه ویژه ای هستند. پرده حسینیه کبابی بیرجند با موضوع «ظهر عاشورا» که با تاریخ ۱۳۳۸ ه.ق در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است، از جمله این آثار به شمار می رود. این اثر از نظر فرمی و روایی دارای ویژگی های خاصی است. هدف این پژوهش، شناسایی و تحلیل فرم و روایت در پرده مذکور است. در این مطالعه، روایت، فرم، رنگ و مکان گزینی عناصر تصویری در دو پرده حسینیه کبابی بیرجند و پرده «ظهر عاشورا» اثر قوللر آقاسی به صورت تطبیقی بررسی می شود. ازاین رو، پژوهش حاضر در پی پاسخ به دو پرسش است: الف) عناصر تصویری و روایی موجود در دو پرده «ظهر عاشورا» اثر قوللر آقاسی و حسینیه کبابی بیرجند چه تشابهات و تمایزاتی از نظر فرم و محتوا دارند؟ ب) شیوه ترسیم چهره های اولیا و اشقیا در این دو اثر چگونه از یکدیگر متمایز شده است؟ این پژوهش از نوع توصیفی–تحلیلی است و داده ها به روش تطبیقی تجزیه وتحلیل شده اند. روش گردآوری اطلاعات به صورت میدانی و کتابخانه ای و با استفاده از داده های برخط بوده است. در نتیجه این پژوهش، مشابهت ها و تمایزهایی میان دو پرده شناسایی شد که نشان دهنده تراکم شخصیت ها و محدودیت روایت ها در پرده حسینیه کبابی است.

کلیدواژه ها:

نقاشی قهوه خانه ای ، حسینیه کبابی ، پرده درویشی ، قوللر آقاسی ، مطالعه تطبیقی