تاثیر استفاده از بازی های آموزشی دیجیتال بر انگیزش و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان پایه ابتدایی

در سال های اخیر، استفاده از فناوری های نوین در آموزش ابتدایی به یکی از محورهای مهم بهبود کیفیت یادگیری تبدیل شده است. در این میان، بازی های آموزشی دیجیتال با فراهم آوردن محیطی پویا و تعاملی، فرصت های تازه ای برای افزایش انگیزش و درگیری ذهنی دانش آموزان فراهم می کنند. آموزش در مقطع ابتدایی نقشی بنیادین در شکل گیری نگرش، مهارت و علاقه به یادگیری دارد؛ ازاین رو شناسایی روش های آموزشی موثر در این مقطع اهمیت ویژه ای دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر استفاده از بازی های آموزشی دیجیتال بر انگیزش و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان پایه سوم ابتدایی شهر بانه انجام شده است. روش پژوهش از نوع شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه ی دانش آموزان پایه سوم ابتدایی مدارس دولتی شهر بانه در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ بود که از میان آنان، چهار مدرسه به صورت خوشه ای انتخاب شدند. دو مدرسه در گروه آزمایش و دو مدرسه در گروه کنترل قرار گرفتند و در مجموع ۱۲۰ دانش آموز (۶۰ نفر در هر گروه) مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه انگیزش تحصیلی (با پایایی ۰.۸۷ بر اساس آلفای کرونباخ) و آزمون پیشرفت تحصیلی استاندارد (با پایایی ۰.۸۱) بود. گروه آزمایش به مدت هشت هفته با استفاده از بازی های آموزشی دیجیتال در درس های ریاضی و علوم آموزش دید، در حالی که گروه کنترل آموزش سنتی دریافت کرد. داده ها با نرم افزار SPSS و آزمون های آماری t وابسته، t مستقل و اندازه اثر کوهن تحلیل شدند. نتایج نشان داد میانگین نمرات انگیزش تحصیلی گروه آزمایش از ۶۲٫۴ به ۷۶٫۸ و میانگین نمرات پیشرفت تحصیلی از ۱۳٫۲ به ۱۷٫۵ افزایش یافت، در حالی که در گروه کنترل تغییرات اندکی مشاهده شد. اختلاف بین گروه ها از نظر آماری در سطح ۰٫۰۰۱>p معنادار بود. اندازه اثر برای متغیر انگیزش تحصیلی ۱٫۰۳ و برای پیشرفت تحصیلی ۱٫۱۲ به دست آمد که هر دو بیانگر تاثیر زیاد و قوی مداخله هستند. نتایج پژوهش نشان داد که استفاده از بازی های آموزشی دیجیتال سبب افزایش معنادار انگیزش درونی، مشارکت در کلاس و عملکرد تحصیلی دانش آموزان می شود. بازی های آموزشی با فراهم کردن بازخورد فوری، چالش تدریجی و حس موفقیت، محیط یادگیری را به تجربه ای لذت بخش و موثر تبدیل می کنند. بر اساس یافته ها، پیشنهاد می شود در مدارس ابتدایی از بازی های دیجیتال به عنوان مکمل روش های تدریس سنتی استفاده شود و معلمان برای طراحی و اجرای این فعالیت ها آموزش ببینند. این پژوهش شواهدی بومی و معتبر در تایید کارایی فناوری های آموزشی در ارتقای یادگیری دانش آموزان ابتدایی ارائه می دهد.