حمایت از داده های کلان در نظام حقوق مالکیت فکری ایران: چالش ها و راهکارها

داده های کلان به عنوان یکی از ارکان اقتصاد دیجیتال، نقش فزاینده ای در نوآوری و خلق ارزش اقتصادی ایفا می کنند. با این حال، ماهیت پیچیده و چندوجهی این داده ها، نظام های حقوق مالکیت فکری را با چالش های بنیادینی مواجه ساخته است. در حقوق ایران، عدم وجود چارچوب منسجم و مشخص برای حمایت از داده های کلان، خلا قانونی محسوسی ایجاد کرده است. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی، به بررسی امکان سنجی اعمال نهادهای موجود مالکیت فکری مانند حق مولف، اسرار تجاری و حق اختراع بر داده های کلان می پردازد. یافته ها نشان می دهد که با توجه به ویژگی هایی چون حجم انبوه، تنوع و سرعت تولید، داده های خام مشمول حمایت حق مولف نیستند، اما مجموعه های داده ای ساخت یافته ممکن است تحت شرایطی به عنوان اثر جمعی یا پایگاه داده مورد حمایت قرار گیرند. همچنین، رویکرد اسرار تجاری انعطاف پذیری بیشتری برای حمایت ارائه می دهد. در پایان، مقاله پیشنهادهایی برای تدوین سیاست گذاری مناسب و اصلاح قوانین موجود ارائه می نماید.

کلیدواژه ها:

داده های کلان ، مالکیت فکری ، حق مولف ، اسرار تجاری ، پایگاه داده ، حقوق ایران