بررسی تاثیر طرح «جعبه لحظه های خوب این هفته» بر تقویت انسجام گروهی و احساس تعلق در دانش آموزان پایه چهارم ابتدایی

هدف این پژوهش، بررسی تاثیر یک مداخله مثبت نگر و کم هزینه با عنوان «جعبه لحظه های خوب» بر تقویت انسجام گروهی و احساس تعلق در دانش آموزان پایه چهارم ابتدایی بود. این مطالعه به روش اقدام پژوهی در یکی از مدارس دخترانه شهرستان سرابله استان ایلام و بر روی ۲۶ دانش آموز انجام شد. مداخله به مدت هشت هفته اجرا گردید که در آن، دانش آموزان تجربیات مثبت و رفتارهای سازنده خود و همکلاسی ها را به صورت داوطلبانه و بی نام در جعبه ای ویژه ثبت می کردند. داده ها با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته احساس تعلق (پیش آزمون و پس آزمون)، تحلیل محتوای کیفی ۱۲۷ یادداشت، مشاهده و مصاحبه گروهی گردآوری و به روش ترکیبی تحلیل شدند. یافته ها حاکی از افزایش معنادار آماری نمره کل احساس تعلق و همه مولفه های آن بود. تحلیل کیفی یادداشت ها، ظهور چهار درون مایه اصلی «تعاملات حمایتی»، «توجه به ملاحظات اخلاقی»، «لذت جمعی» و «قدردانی از معلم» را نشان داد. مشاهدات عینی نیز حاکی از کاهش تعارضات و افزایش همکاری خودجوش بود. به طور کلی، این طرح ساده با تغییر کانون توجه به نقاط قوت رابطه ای، نه تنها احساس تعلق و انسجام را بهبود بخشید، بلکه به ایجاد هنجاری زنده برای خودتنظیمی هیجانی و رفتارهای جامعه پسند در کلاس درس منجر شد. اجرای چنین مداخلات مشارکت محور و مثبت نگری به معلمان دوره ابتدایی برای غنی سازی فضای عاطفی-اجتماعی کلاس پیشنهاد می گردد.

کلیدواژه ها:

انسجام گروهی ، احساس تعلق ، روان شناسی مثبت ، جعبه لحظه های خوب ، اقدام پژوهی ، دوره ابتدایی.