بررسی نقش هوش هیجانی در کاهش پرخاشگری و افزایش سازگاری فردی و اجتماعی دانش آموزان

هوش هیجانی به عنوان یکی از مولفه های اساسی رشد روانی–اجتماعی، توانایی افراد در شناسایی، مدیریت و بهره گیری از هیجانات خود و دیگران را شامل می شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر هوش هیجانی بر کاهش پرخاشگری و افزایش سازگاری فردی و اجتماعی دانش آموزان دوره ابتدایی طراحی شده است. روش پژوهش از نوع آمیخته، با رویکرد تبیینی متوالی و شامل دو مرحله کمی و کیفی است. در مرحله کمی، ۳۰۰ دانش آموز به صورت تصادفی خوشه ای از مدارس منتخب شهر تهران مورد بررسی قرار گرفتند و پرسشنامه های استاندارد هوش هیجانی، پرخاشگری و سازگاری فردی–اجتماعی مورد استفاده قرار گرفت. داده ها با استفاده از آمار توصیفی، همبستگی و رگرسیون تحلیل شدند. در مرحله کیفی، ۲۰ دانش آموز و ۱۰ معلم با مصاحبه نیمه ساختاریافته مورد تحلیل قرار گرفتند و نتایج با روش تحلیل محتوا ارزیابی گردید. یافته ها نشان داد که هوش هیجانی به طور معناداری با کاهش رفتارهای پرخاشگرانه و افزایش سازگاری فردی و اجتماعی مرتبط است. تحلیل کیفی نیز نشان داد که مهارت های مدیریت هیجان، همدلی و کنترل خود به طور مستقیم بر کیفیت روابط اجتماعی و مدیریت رفتارهای منفی دانش آموزان تاثیر می گذارند. این پژوهش با ارائه شواهد عملی و راهبردهای آموزشی، نقش هوش هیجانی را در پرورش رفتارهای مطلوب دانش آموزان برجسته می سازد.

کلیدواژه ها:

هوش هیجانی ، پرخاشگری ، سازگاری فردی–اجتماعی ، دانش آموزان