مرمت و احیای معماری سرای امیر تومان (مطالعه موردی شهر بیجار)

سرای امیر تومان گروس یکی از بناهای تاریخی و فرهنگی مهم در شهرستان بیجار واقع در استان کردستان است. این سرا به عنوان یک نمونه بارز از معماری سنتی و تاریخی منطقه شناخته می شود و به دوره قاجار تعلق دارد. سرای امیر تومان در قرن نوزدهم میلادی ساخته شده و به عنوان محل اقامت و تجارت امیر تومان یکی از شخصیت های مهم آن زمان مورد استفاده قرار می گرفته است. این سرا به دلیل موقعیت جغرافیایی اش در مسیر جاده های تجاری نقش مهمی در اقتصاد و تجارت منطقه ایفا کرده است. این بنا در بخش بافت قدیم شهر بیجار قرار دارد و محلات قدیمی شهر نظیر بافت های کهن نیازمند به حرکتی کنترل شده در جهت ادامه زندگی خود هستند که با در نظر گرفتن مشکلات لازم باید حرکتی در راستای رفع این مشکلات با زمان حال صورت گیرد. لذا این پژوهش با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و از مطالعات اسنادی – میدانی استفاده شده است. این پژوهش کاربردی ضمن تاکید بر فاکتور مشارکت مردمی و با مطالعات میدانی با هدف ارائه ی الگوی مفهومی و عملیاتی طراحی عناصر در شهر شکل گرفته است. ابتدا مبانی تئوریک و نظری عناصر معماری سرای امیر تومان بررسی شده و سپس بخش آسیب شناسی آن مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج تحقیق نشان می دهد که توجه به مولفه های موثر در سرای امیر تومان با ابعاد مختلف معنایی می تواند نقش مهمی بر ارتقای کیفی هویت بخشی آن و فضای اطراف شهر ایفا نماید.

کلیدواژه ها:

سرا ، آسیب شناسی ، هویت ، بازار بیجار