چالش ها و راهکارهای ارتقای وضعیت ساحت های تربیتی سند تحول آموزش و پرورش در حضور هوش مصنوعی

این پژوهش با هدف بررسی چالش ها و فرصت های ورود هوش مصنوعی و تاثیر آن بر ساحت های تربیتی سند تحول بنیادین آموزش و پرورش ایران انجام شده است. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و استفاده از تکنیک دلفی انجام شد. مشارکت کنندگان شامل ۱۵ نفر از خبرگان حوزه آموزش و پرورش ایران و متخصصان فناوری اطلاعات بودند که به روش گلوله برفی انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختار یافته گردآوری و با روش تحلیل محتوای کیفی کدگذاری و تحلیل شد. یافته ها نشان داد ورود هوش مصنوعی به نظام آموزشی ایران ۳۰ فرصت و ۳۳ چالش اساسی ایجاد می کند. در ساحت علمی و فناوری، شخصی سازی آموزش و تقویت تفکر حل مسئله از فرصت های کلیدی است. در ساحت اجتماعی و سیاسی، توسعه سواد دیجیتال و افزایش عدالت آموزشی مورد تاکید قرار گرفت. در ساحت اقتصادی و حرفه ای هوش مصنوعی می تواند مهارت های شغلی آینده نگر را ارتقا دهد. در مقابل در ساحت اخلاقی چالش هایی مانند تضعیف مسئولیت پذیری و گسترش رفتارهای غیر اخلاقی دیجیتال مشاهده شد. در ساحت اعتقادی الگوریتم های هوش مصنوعی می توانند ارزش های فرهنگی و دینی را تحت تاثیر قرار دهند. همچنین در ساحت اجتماعی کاهش تعاملات انسانی و انزوای اجتماعی به عنوان تهدیدهای جدی مطرح شد. در نهایت، تدوین چارچوب های اخلاقی، توانمندسازی معلمان، توسعه زیرساخت ها و ارتقای سواد رسانه ای دانش آموزان به عنوان راهکارهای پیشنهادی ارائه شد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، سند تحول بنیادین آموزش ، دیجیتال ، عدالت آموزشی