مدیریت زیرساخت های عمرانی شهری با رویکرد تاب آوری در برابر بلایای طبیعی (زلزله و سیلاب)

امروزه مدیریت زیرساخت های عمرانی شهری در برابر مخاطرات طبیعی به یکی از دغدغه های اساسی مدیریت شهری تبدیل شده است. افزایش فراوانی وقوع زلزله ها و سیلاب های شهری، ضعف در برنامه ریزی پیشگیرانه، و فرسودگی زیرساخت ها موجب شده تا تاب آوری شهری به عنوان شاخصی کلیدی در ارزیابی عملکرد شهرداری ها مطرح شود. هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تحلیل مولفه های موثر بر تاب آوری زیرساخت های عمرانی شهری و ارائه الگوی مدیریتی مناسب برای ارتقای پایداری آنها در برابر بلایای طبیعی است. این مطالعه از نوع توصیفی–تحلیلی بوده و با استفاده از روش مرور نظام مند منابع، تحلیل کارشناسی و مصاحبه با متخصصان حوزه عمران و مدیریت بحران انجام شده است. متغیرهای اصلی شامل کیفیت طراحی و اجرا، نگهداری زیرساخت ها، سامانه های هشدار سریع، بودجه نگهداشت و میزان هماهنگی بین نهادهای مدیریتی بررسی شده اند. یافته ها نشان می دهد که ضعف در مدیریت یکپارچه دارایی های زیرساختی و فقدان سامانه های داده محور از مهم ترین عوامل کاهش تاب آوری در شبکه های شهری است. بر این اساس، ایجاد نظام پایش و ارزیابی مستمر، استفاده از فناوری های نوین (GIS و سنجش ازدور)، و تدوین دستورالعمل های هماهنگ میان شهرداری، سازمان مدیریت بحران و دستگاه های خدمات رسان می تواند به بهبود تصمیم گیری، افزایش کارایی منابع و کاهش خسارات ناشی از بلایای طبیعی منجر شود.

کلیدواژه ها:

تاب آوری شهری ، زیرساخت های عمرانی ، مدیریت بحران ، شهرداری ، سیلاب