بررسی اثربخشی مصالح بوم آورد در بهبود شاخص های پایداری و ایمنی حریق در پروژه های معماری

این پژوهش به بررسی قابلیت های کاربردی مصالح بوم آورد نظیر خاک، کاه، و چوب عمل آوری شده در معماری معاصر ایران می پردازد و تلاش دارد پیوند علمی میان پایداری محیط زیستی و ایمنی سازه ای را در قالب طراحی مقاوم در برابر حریق برقرار سازد. در این راستا، دو شاخص کلیدی یعنی کاهش ردپای کربن و مقاومت در برابر آتش سوزی به صورت هم زمان مورد تحلیل قرار گرفته است. با افزایش نگرانی های جهانی نسبت به مصرف انرژی و تولید آلاینده های کربنی در صنعت ساختمان، مصالح بوم آورد به عنوان جایگزینی سبز مطرح می شوند، اما چالش اصلی در کاربرد گسترده آن ها مربوط به ضعف نسبی در رفتار حرارتی و اشتعال پذیری است. یافته های این تحقیق که بر پایه مطالعات تجربی و مرور ادبیات علمی انجام شده، نشان می دهد اصلاح ساختار سطحی این مصالح با روش های طبیعی یا معدنی (نظیر افزودن آهک، گچ، پودر رس نانو، یا پوشش های سیلیکاتی) می تواند مقاومت حریقی آن ها را تا سطح استانداردهای بین المللی نظیر ASTM E۸۴ یا ISO ۱۱۸۲ ارتقا دهد. از سوی دیگر، ارزیابی چرخه عمر نشان می دهد که انرژی نهفته در این مصالح تا ۷۰٪ کمتر از مصالح صنعتی مانند بتن و فولاد است و لذا از دیدگاه زیست محیطی کاملا پایدار محسوب می شوند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که بهره گیری از فرآوری های طبیعی به جای افزودنی های شیمیایی، ضمن حفظ سلامت اکوسیستم و ساکنان، عملکرد ایمنی سازه را نیز تضمین می کند. در نهایت، پیشنهاد می شود دستورالعمل های طراحی و اجرای این مصالح با تمرکز بر معیارهای حرارتی و حریقی در مباحث مقررات ملی ساختمان، به ویژه مبحث سوم، بازنگری و تکمیل شوند تا مسیر استفاده ایمن و گسترده از مصالح بوم آورد در معماری پایدار ایران فراهم گردد.

کلیدواژه ها:

مصالح بوم آورد ، ایمنی حریق ، پایداری محیط زیستی