اجرای طرح دارویار: چالش ها و راهکارها

مقدمه: یکی از مهم ترین اصلاحات انجام شده توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در ارتباط با دارو در نظام سلامت ایران، اجرای طرح "دارویار" از ۲۳ تیرماه سال ۱۴۰۱ بوده است. اگرچه این طرح با اهداف مهمی جهت ساماندهی نظام دارویی کشور آغاز شد، اما اجرای آن با چالش هایی روبرو بوده است که بررسی دقیق آن ها برای بهبود روند اجرا و دستیابی به نتایج مورد انتظار ضروری به نظر می رسد. از این رو، مطالعه حاضر با هدف شناسایی چالش های اجرای طرح دارویار در دانشگاه علوم پزشکی تهران از دیدگاه ذینفعان و ارائه راهکارهای اجرایی انجام پذیرفت. مواد و روش کار: این مطالعه از نوع کیفی بود که در سال ۱۴۰۲ انجام شد. ۲۳ نفر از  مدیران و کارشناسان معاونت غذا و دارو، کارشناسان معاونت درمان، کارشناسان بیمه سلامت، پزشکان و مراجعه کنندگان به داروخانه ها و مسئولین فنی داروخانه ها در حوزه دانشگاه علوم پزشکی تهران از طریق روش نمونه گیری هدفمند و گلوله برفی برای مصاحبه نیمه ساختاریافته انتخاب شدند. روش تحلیل موضوعی با کمک نرم افزار MAXQDA نسخه ۲۰۲۰ جهت تحلیل داده ها به کار گرفته شد. یافته ها: چالش ها و راهکارهای شناسایی شده در سه دسته کلی مرتبط با تامین مالی مانند سهم کم دارویار در لایحه بودجه، چالش های اجرای طرح مانند عدم ترخیص مواد اولیه دارویی به دلیل افزایش مالیات بر ارزش افزوده و چالش های مرتبط با پایش و نظارت طرح مانند هزینه بر بودن پایش و نظارت دسته بندی گردیدند. نتیجه گیری: اگرچه اجرای طرح دارویار گامی مهم در اصلاح سیاست های ارزی است، اما دستیابی به اهداف آن نیازمند گذار از چالش های موجود است. بر اساس آسیب شناسی انجام شده، اقداماتی نظیر تضمین منابع مالی پایدار و تخصیص یافته، اصلاح فرآیندهای اجرایی و گمرکی و تقویت زیرساخت ها و سازوکارهای نظارتی، برای بهبود، توسعه و موفقیت این برنامه ضروری به نظر می رسد.

کلیدواژه ها:

Drug assistantship ، Medication ، Health system ، Iran ، طرح دارویار ، دارو ، نظام سلامت ، ایران