از مستوری تا کنشگری: واکاوی مردم نگارانه زیست روزمره زنان در محله شهید هرندی تهران

این پژوهش با رویکرد مردم نگارانه، پدیده «مستوری» زنان محله شهید هرندی تهران را در چارچوب تحولات کالبدی، اجتماعی و فرهنگی این محله تحلیل می کند. یافته ها نشان می دهد که مستوری تنها یک انتخاب فردی یا محدودیت فرهنگی نیست، بلکه نتیجه یک فرایند ساختاری پیچیده است که در آن قدرت، ننگ اجتماعی، مافیای بازار، تغییر کاربری فضا و نگاه آسیب شناختی رسانه ای و نهادی، به شکلی متقابل زنان سالم و معمولی را از فضای عمومی حذف کرده اند. زنان، به ویژه زنان موفق و تحصیل کرده، با ترس از تلطیف هویت و قضاوت اجتماعی، به صورت خودخواسته در خانه می مانند و هویت محله ای خود را انکار می کنند. در مقابل، زنان آسیب دیده و معتادان به طور نمایشی دیده می شوند و از منابع حمایتی بیشتری برخوردارند، در حالی که زنان عادی و فعال در سیاست ها و برنامه های شهری نادیده گرفته می شوند. با این حال، این مطالعه شواهدی از مقاومت روزمره زنان نیز یافته است: از طریق روضه های خانگی، شبکه های مجازی، کانون های فرهنگی مانند حسینیه منتظران اباصالح (عج) و فعالیت های اقتصادی کوچک، زنان در حال بازساخت فضاهای امن و هویت جمعی خود هستند. این پژوهش با تلفیق نظریه های جنسیت، فضا و قدرت (لفربویر، فوکو، گافمن، مسی)، نشان می دهد که آزادی زنان در شهر نه صرفا به امنیت فیزیکی، بلکه به عدالت فضایی، شناخت هویت و دسترسی به منابع نمادین وابسته است. در نهایت، مستوری را نه نشانه ضعف، بلکه به عنوان یک راهبرد بقا و گاه پیشدرآمدی بر کنشگری و حضور مجدد در عرصه اجتماعی تفسیر می کند.

کلیدواژه ها:

مستوری ، جنسیت مندی فضا ، داغ ننگ ، کنشگری روزمره ، محله هرندی