تحلیل فناوری ساخت و عوامل موثر بر شکل گیری لایه زرین فام سرامیک در منابع مکتوب تاریخی

زرین فام، جلوه ای از درخشش فلزی بر سطح لعاب سرامیک است که در اثر ایجاد لایه ای نازک حاوی ذرات فلزات احیاشده به وجود می آید و می تواند طیف هایی از رنگ های طلایی تا قرمز را منعکس کند. شکل گیری موفق این لایه وابسته به مجموعه ای از عوامل فیزیکی، شیمیایی و فنی است که هرگونه اختلال در آن ها موجب کاهش درخشش یا ناپایداری لایه می شود. هدف این پژوهش، تحلیل فناوری ساخت و شناسایی عوامل موثر بر تشکیل لایه زرین فام بر اساس منابع مکتوب تاریخی و داده های حاصل از مطالعات آزمایشگاهی است. در همین راستا پژوهش حاضر به دو پرسش اساسی پاسخ می دهد؛ ۱-فاکتورهای متغییر در شکل گیری لایه زرین فام موفق چیست؟ ۲- با توجه به مطالعه منابع تاریخی و روش های آزمایشگاهی چگونه می توان مینای زرین فام ساخت؟. پژوهش از نظر ماهیت و روش، جز پژوهش های توصیفی-تحلیلی است. درگرداوری اطلاعات از شیوه کتابخانه ای، مشاهده، تجربه در محیط آزمایشگاه استفاده شده است. نتایج نشان می دهد که سه عامل اصلی شامل لعاب پایه، ترکیبات مینایی و فرآیند پخت احیایی، نقش تعیین کننده ای در موفقیت تشکیل لایه زرین فام دارند. همچنین مشخص شد که در فرآیند احیا، تنظیم دقیق دمای کوره، مدت زمان احیا و میزان دوددهی از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

کلیدواژه ها:

مینای زرین فام ، عرایس الجواهر ، ابوالقاسم کاشانی ، پخت احیایی