چگونه توانستم با استفاده از روش های یادگیری فعال، میزان یادگیری درس را در دانش آموزان بهبود دهم؟

هدف از انجام این اقدام پژوهی بررسی و بهبود میزان یادگیری دانش آموزان پایه متوسطه دوم از طریق به کارگیری روش های یادگیری فعال در فرآیند تدریس بود. در جریان تدریس مشاهده شد که بسیاری از دانش آموزان در کلاس درس نقش نسبتا منفعل دارند و اغلب تنها شنونده مطالب ارائه شده توسط معلم هستند. این موضوع باعث می شد میزان مشارکت آنان در فعالیت های کلاسی کاهش یابد و در نتیجه درک عمیق مفاهیم درسی و یادگیری پایدار به طور مطلوب شکل نگیرد. همچنین نتایج برخی آزمون ها و بررسی تکالیف نشان می داد که بخشی از دانش آموزان با وجود حضور در کلاس، در فهم و به کارگیری مفاهیم درسی با مشکل مواجه هستند. همین مسئله ضرورت استفاده از شیوه های نوین و فعال تدریس را بیش از پیش آشکار ساخت. در راستای رفع این مشکل، پژوهشگر تلاش کرد با بهره گیری از روش های یادگیری فعال، فضای کلاس درس را از حالت صرفا معلم محور به محیطی پویا و مشارکتی تبدیل کند. در این مسیر، راهکارهایی مانند تشکیل گروه های کوچک یادگیری، بحث و تبادل نظر میان دانش آموزان، طرح پرسش های چالشی، مشارکت دانش آموزان در توضیح مطالب، استفاده از فعالیت های مسئله محور، ارائه تکالیف گروهی و ایجاد فرصت برای بیان دیدگاه ها و پرسش های دانش آموزان در کلاس اجرا شد. هدف از اجرای این راهکارها افزایش تعامل میان دانش آموزان، تقویت روحیه همکاری، بالا بردن سطح مشارکت در کلاس و کمک به درک عمیق تر مفاهیم درسی بود. برای بررسی میزان اثربخشی این اقدامات، شواهد لازم از طریق روش هایی مانند مشاهده رفتار و مشارکت دانش آموزان در کلاس، مصاحبه و گفت وگو با آنان، بررسی تکالیف و فعالیت های کلاسی، و مقایسه نتایج آزمون های قبل و بعد از اجرای راهکارها گردآوری شد. نتایج به دست آمده نشان داد که استفاده از روش های یادگیری فعال موجب افزایش انگیزه یادگیری در دانش آموزان، مشارکت بیشتر آنان در فرآیند تدریس و یادگیری، تقویت اعتمادبه نفس در بیان نظرات و پرسش ها، و در نهایت بهبود سطح یادگیری و عملکرد تحصیلی آنان شده است. یافته های این اقدام پژوهی نشان می دهد که به کارگیری روش های فعال تدریس می تواند نقش موثری در ارتقای کیفیت آموزش و یادگیری داشته باشد و با ایجاد فضای یادگیری مشارکتی، زمینه درک عمیق تر مفاهیم درسی و یادگیری پایدار را برای دانش آموزان فراهم کند. بنابراین استفاده از این رویکرد در کلاس های درس می تواند به عنوان یکی از راهکارهای موثر برای بهبود فرآیند یاددهی–یادگیری مورد توجه معلمان قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

یادگیری فعال ، بهبود یادگیری ، مشارکت دانش آموزان ، روش های تدریس فعال ، دانش آموزان متوسطه دوم