نقش خلاقیت معلم در تدریس در مدارس با امکانات محدود

در دهه های اخیر، نابرابری های آموزشی ناشی از تفاوت در سطح امکانات و منابع مدارس، به یکی از چالش های اساسی نظام های آموزشی، به ویژه در کشورهای در حال توسعه تبدیل شده است. در این میان، مدارس با امکانات محدود بیش از سایر فضاهای آموزشی در معرض افت کیفیت تدریس، کاهش انگیزش تحصیلی دانش آموزان و تضعیف عدالت آموزشی قرار دارند. یکی از مهم ترین راهبردهای جبران این کمبودها، بهره گیری از **خلاقیت معلم در فرآیند تدریس** است؛ عاملی که می تواند مستقل از زیرساخت های مادی، کیفیت یاددهی–یادگیری را به طور معناداری ارتقا دهد. هدف اصلی این پژوهش، تبیین نقش خلاقیت معلم در بهبود فرآیند تدریس و یادگیری در مدارس دارای امکانات محدود از طریق مرور نظام مند منابع علمی و اسنادی است. این مطالعه با رویکردی تحلیلی–توصیفی و مبتنی بر روش پژوهش کتابخانه ای انجام شده و با بررسی پژوهش های داخلی و خارجی، ابعاد مختلف خلاقیت معلم، شامل خلاقیت در طراحی فعالیت های یادگیری، استفاده نوآورانه از منابع ساده و بومی، مدیریت کلاس درس، و تعامل اثربخش با دانش آموزان را مورد واکاوی قرار می دهد. نتایج مرور ادبیات نشان می دهد که خلاقیت معلم می تواند به عنوان یک سرمایه انسانی و حرفه ای، نقش جبرانی موثری در برابر کمبود تجهیزات آموزشی ایفا کند و با افزایش مشارکت فعال دانش آموزان، تقویت تفکر انتقادی و ارتقای انگیزش درونی، به بهبود یادگیری پایدار منجر شود. همچنین یافته ها حاکی از آن است که معلمان خلاق با بهره گیری از روش های تدریس فعال، یادگیری مشارکتی، داستان پردازی آموزشی، و تلفیق تجربیات زیسته دانش آموزان با محتوای درسی، قادرند محیط های یادگیری پویا و معناداری حتی در شرایط محدود ایجاد کنند.

کلیدواژه ها:

خلاقیت معلم ، تدریس خلاق ، مدارس با امکانات محدود ، کیفیت آموزش ، عدالت آموزشی