نگاهی مقایسه ای به دروس علوم ششم ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف تحلیل محتوای کتاب علوم تجربی پایه ششم ابتدایی از منظر میزان توجه به سطوح بالای مهارت های شناختی و تنوع روش های تدریس انجام شده است. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی از نوع تحلیل محتوای کیفی است. جامعه آماری شامل کلیه محتوای کتاب علوم ابتدایی در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۵ بود که دو درس پنجم و دهم به صورت هدفمند برای بررسی انتخاب شدند. واحد تحلیل شامل متن، فعالیت، تصویر، فعالیت و پرسش بود و داده ها بر اساس دو محور اصلی، یعنی روش های تدریس (دانش آموزمحور و معلم محور) و سطوح بالای مهارت های شناختی (آمادگی، تخیل و توسعه، و عمل) مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که در هر دو درس مورد مطالعه، میزان استفاده از روش های دانش آموزمحور بیش از روش های معلم محور است که بیانگر گرایش کتاب به یادگیری فعال و کاوشگرانه می باشد. همچنین یافته ها حاکی از آن است که بیشترین فراوانی مربوط به سطح تخیل و توسعه بوده و سطح عمل کمترین بسامد را داشته است. این نتیجه نشان می دهد که هرچند کتاب در پرورش تفکر خلاق و استدلال علمی عملکرد مناسبی دارد، اما در تقویت فعالیت های عملی و تجربی نیازمند بازنگری است. در مجموع، می توان گفت محتوای کتاب علوم پایه ششم گامی مثبت در راستای تحقق اهداف برنامه درسی ملی برداشته، اما برای دستیابی به یادگیری پژوهش محور و پایدار، افزایش سهم فعالیت های تجربی و پرسش های تحلیلی ضروری است.

کلیدواژه ها:

علوم تجربی ، تحلیل محتوا ، مهارت های شناختی ، روش های تدریس