بررسی تغییر فرایند ارزشیابی از امتحان کتبی به ارزیابی های عملکردی و تاثیر آن بر کاهش استرس و افزایش انگیزه یادگیری دانش آموزان دوره ابتدایی

هدف از پژوهش حاضر، بررسی تاثیر جایگزینی ارزشیابی های عملکردی به جای امتحانات سنتی کتبی بر میزان استرس تحصیلی و سطح انگیزه یادگیری دانش آموزان دوره ابتدایی است. با توجه به چالش های موجود در نظام های آموزشی، به ویژه فشار روانی ناشی از امتحانات کتبی، این پژوهش تلاش دارد نشان دهد که چگونه شیوه های نوین ارزشیابی می توانند محیطی سالم تر، تعاملی تر و موثرتر برای یادگیری ایجاد کنند. روش پژوهش از نوع مروری و با تحلیل اسنادی و بررسی نظام مند پژوهش های داخلی و خارجی در حوزه ارزشیابی آموزشی، یادگیری فعال و روان شناسی تربیتی انجام شده اشت. داده ها از طریق مرور مقالات علمی،پژوهشی، کتب تخصصی و گزارش های معتبر آموزشی گردآوری و تحلیل مضمون شد. یافته های پژوهش نشان داده است که جایگزینی ارزشیابی عملکردی از جمله مشاهده رفتار یادگیرنده، کارپوشه، پروژه های کلاسی، فعالیت های گروهی، ارائه ها و تکالیف عملی به طور معناداری میزان اضطراب امتحان را کاهش داده و موجب افزایش علاقه، مشارکت، انگیزه درونی و احساس خودکارآمدی در دانش آموزان می شود. این شیوه ها به دانش آموزان امکان می دهد توانایی های واقعی خود را در موقعیت های کاربردی نشان دهند و یادگیری را به صورت فرایندمحور تجربه کنند، نه نتیجه محور. نتایج نهایی بیانگر آن است که تحول در نظام ارزشیابی از الگوی سنتی امتحان کتبی به سوی ارزشیابی های عملکردی، می تواند به بهبود کیفیت یادگیری، تقویت مهارت های کلیدی، کاهش فشار روانی و ایجاد نگرشی مثبت تر نسبت به مدرسه در دانش آموزان دوره ابتدایی منجر شود. به کارگیری این رویکرد در سیاست گذاری و برنامه ریزی درسی مدارس، گامی موثر در جهت ارتقای سلامت روانی و موفقیت تحصیلی دانش آموزان خواهد بود.

کلیدواژه ها:

ارزشیابی عملکردی ، امتحان کتبی ، کاهش استرس تحصیلی ، انگیزه یادگیری ، دوره ابتدایی ، یادگیری فعال.