تاثیر سرمایه روانشناختی والدین بر فرهنگ امید و پایداری تحصیلی در مدارس ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش سرمایه روانشناختی والدین در ارتقای فرهنگ امید مدرسه و تاثیر آن بر پایداری تحصیلی دانش آموزان ابتدایی انجام شد. سرمایه روانشناختی به عنوان یکی از مفاهیم بنیادین روان شناسی مثبت گرا، شامل چهار مولفه امید، خوش بینی، تاب آوری و خودکارآمدی است که بنا بر شواهد نظری و تجربی، می تواند نقش تعیین کننده ای در فرایندهای یادگیری و عملکرد تحصیلی کودکان ایفا کند. این مطالعه با روش تحلیلی-کتابخانه ای و بر مبنای بررسی نظام مند نظریه ها، مدل ها و یافته های پژوهش های داخلی و خارجی، به تحلیل ارتباط میان سرمایه روانشناختی والدین، فرهنگ امید حاکم بر مدرسه و میزان پایداری تحصیلی دانش آموزان پرداخته است. یافته های حاصل از تحلیل ادبیات پژوهش نشان می دهد که سرمایه روانشناختی والدین رابطه ای مثبت و معنادار با پایداری تحصیلی دارد و این رابطه از طریق دو مسیر مستقیم و غیرمستقیم قابل تبیین است. مسیر مستقیم از طریق حمایت های عاطفی، شناختی و انگیزشی والدین از فرزندان عمل می کند و مسیر غیرمستقیم از طریق ارتقای فرهنگ امید مدرسه فعال می شود. نتایج همچنین بیانگر آن است که فرهنگ امید مدرسه به عنوان یک سازه میانجی، نقش تسهیل کننده ای در اثرگذاری سرمایه روانشناختی والدین بر رفتارهای تحصیلی پایدار دانش آموزان دارد. وجود محیط مدرسه ای مبتنی بر تعامل مثبت، چشم انداز روشن، تقویت انگیزه و روابط حمایتی، انتقال اثر سرمایه روانشناختی والدین به عملکرد تحصیلی کودکان را تسهیل می کند. بر اساس یافته های نظری، مدل مفهومی پژوهش تقویت سرمایه روانشناختی والدین و توسعه فرهنگ امید مدرسه را دو راهبرد اساسی در افزایش پایداری تحصیلی و کاهش افت تحصیلی معرفی می کند. نتایج این پژوهش می تواند مبنایی برای برنامه ریزی آموزشی، مداخلات روانشناختی خانواده محور و سیاست گذاری های مربوط به ارتقای کیفیت تحصیل در مدارس ابتدایی باشد.

کلیدواژه ها:

سرمایه روانشناختی والدین ، فرهنگ امید مدرسه ، پایداری تحصیلی ، دانش آموزان ابتدایی ، روان شناسی مثبت گرا.