اثربخشی مداخلات فعال سازی رفتاری بر کاهش افسردگی در زنان دارای نشانگان افسردگی

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی مداخلات فعال سازی رفتاری بر کاهش افسردگی در زنان دارای نشانگان افسردگی بود. افسردگی به عنوان یکی از شایع ترین اختلالات روانی در زنان، با افت عملکرد فردی و اجتماعی، احساس بی ارزشی و کاهش کیفیت زندگی همراه است. در این راستا، فعال سازی رفتاری به عنوان رویکردی مبتنی بر افزایش فعالیت های لذت بخش و کاهش اجتناب می تواند نقش موثری در درمان افسردگی ایفا کند. این پژوهش با استفاده از طرح نیمه آزمایشی پیش آزمون–پس آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل زنان دارای نشانگان افسردگی منطقه ۱۰ شهر اصفهان بود که ۲۸ نفر از آن ها به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۴ نفر) و کنترل (۱۴ نفر) جایگزین شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه افسردگی بک بود. گروه آزمایش طی هشت جلسه درمانی بر اساس پروتکل فعال سازی رفتاری تحت مداخله قرار گرفت و گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. یافته ها نشان داد که میانگین نمرات افسردگی در گروه آزمایش از ۳۷.۷۸ در پیش آزمون به ۱۴.۴۲ در پس آزمون کاهش یافت، در حالی که در گروه کنترل از ۳۱.۷۱ به ۳۴ تغییر کرده و تفاوت معناداری نداشت. تحلیل کوواریانس نشان داد که ۷۶ درصد از واریانس افسردگی توسط مداخله فعال سازی رفتاری تبیین شده است (η²=۰/۷۶)، p<۰/۰۰۱که حاکی از تاثیر قوی این رویکرد است. بر این اساس، فعال سازی رفتاری می تواند به عنوان یک روش اثربخش و مقرون به صرفه در کاهش افسردگی زنان دارای نشانگان افسردگی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

فعال سازی رفتاری ، افسردگی ، زنان ، سلامت روان