نقش طرحواره طرد شدگی و تنظیم هیجان در پیش بینی شدت اختلال اضطراب اجتماعی در دانشجویان

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش طرحواره طردشدگی و تنظیم هیجان در پیش بینی شدت اختلال اضطراب اجتماعی در میان دانشجویان بود. اختلال اضطراب اجتماعی یکی از شایع ترین مشکلات روان شناختی در جمعیت دانشگاهی محسوب می شود که می تواند عملکرد تحصیلی، روابط بین فردی و کیفیت زندگی را تحت تاثیر قرار دهد. در این راستا، طرحواره های ناسازگار اولیه به ویژه طرحواره طردشدگی، به عنوان الگوهای شناختی پایدار، زمینه ساز آسیب پذیری در برابر اضطراب اجتماعی شناخته می شوند. همچنین، تنظیم هیجان به عنوان یک فرایند کلیدی در مدیریت هیجانات منفی، می تواند شدت و تداوم نشانه های اضطراب اجتماعی را کاهش یا افزایش دهد. روش پژوهش توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری شامل ۱۰۰ نفر از دانشجویان دانشگاه های ایران بود که به صورت در دسترس و از طریق فضای مجازی انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه طرحواره های یانگ، پرسشنامه تنظیم هیجان گارنفسکی و پرسشنامه اضطراب اجتماعی لیبویتز بودند. داده ها با استفاده از تحلیل رگرسیون چندگانه مورد بررسی قرار گرفتند. یافته ها نشان دادند که طرحواره طردشدگی به طور مثبت و معنادار شدت اضطراب اجتماعی را پیش بینی می کند؛ به عبارت دیگر، هرچه سطح طرحواره طردشدگی بالاتر باشد، شدت نشانه های اضطراب اجتماعی نیز افزایش می یابد. در مقابل، تنظیم هیجان به ویژه راهبردهای سازگارانه مانند ارزیابی مجدد شناختی، نقش منفی و کاهنده بر شدت اضطراب اجتماعی داشت. نتایج حاکی از آن است که ترکیب سطح بالای طرحواره طردشدگی و ضعف در تنظیم هیجان می تواند به عنوان عوامل خطر مهم در بروز اضطراب اجتماعی در دانشجویان عمل کند. این یافته ها اهمیت مداخلات آموزشی و درمانی مبتنی بر اصلاح طرحواره های ناسازگار و ارتقای مهارت های تنظیم هیجان را برجسته می سازد و می تواند راهنمایی برای مشاوران و روان درمانگران در محیط های دانشگاهی باشد

کلیدواژه ها:

طرحواره طردشدگی ، تنظیم هیجان ، اضطراب اجتماعی ، دانشجویان ، پیش بینی ، طرحواره های ناسازگار ، ارزیابی مجدد شناختی ، فضای مجازی