تاثیر به کارگیری اصول روان شناسی مثبت در روش های تدریس معلمان بر پرورش خلاقیت و انگیزش تحصیلی دانش آموزان

پیشرفت های اخیر در حوزه روان شناسی مثبت نشان داده است که تمرکز بر توانمندی ها، هیجانات مثبت و نقاط قوت می تواند کیفیت یادگیری و رشد تحصیلی دانش آموزان را به طور چشمگیری افزایش دهد. این مقاله به بررسی نقش کاربرد اصول روان شناسی مثبت در شیوه های تدریس و پیامدهای آن بر خلاقیت و انگیزش تحصیلی دانش آموزان می پردازد. اهمیت توجه به خلاقیت در نظام آموزشی، به ویژه در مواجهه با مسائل پیچیده جهان معاصر، ضرورت به کارگیری روش های تدریس نوین و مبتنی بر رویکردهای مثبت نگر را پررنگ تر می کند و روان شناسی مثبت می تواند با تقویت هیجان های سازنده، زمینه شکل گیری تفکر خلاق را فراهم آورد. انگیزش تحصیلی یکی از مهم ترین پیش بینی کننده های موفقیت آموزشی است و پژوهش ها نشان می دهد که احساس خودارزشمندی، امید، شادی و پیوند مثبت با معلم تاثیر مستقیمی بر انگیزش دانش آموزان دارد که این متغیرها در چارچوب روان شناسی مثبت تعریف می شوند.معلمان نقش کلیدی در انتقال دیدگاه های مثبت نگر، ایجاد احساس امنیت روانی و حمایت هیجانی دارند، بنابراین بررسی ساختار تدریس آنان از منظر روان شناسی مثبت می تواند تصویری واضح از نحوه اثرگذاری آموزگاران بر رشد روانی شناختی دانش آموزان ارائه دهد. پژوهش حاضر با هدف تحلیل تاثیر اصول روان شناسی مثبت مانند تشویق نقاط قوت، تاکید بر توانایی ها، امیدبخشی، ایجاد هیجانات مثبت و ارائه بازخوردهای توانمندساز بر خلاقیت و انگیزش انجام شده است. ضرورت این تحقیق از آنجا ناشی می شود که در بسیاری از کلاس ها هنوز رویکردهای سنتی مبتنی بر تنبیه، تمرکز بر ضعف ها و انتقادهای غیرسازنده رایج است که برخلاف اصول روان شناسی مثبت، موجب کاهش انگیزه و کیفیت یادگیری می شود.ایجاد فضای هیجانی مثبت در کلاس درس، مشارکت دانش آموزان را افزایش می دهد و به آنان امکان می دهد بدون ترس از قضاوت، دست به ایده پردازی و آزمون راه حل های خلاقانه بزنند. از منظر روان شناسی شناختی، هیجانات مثبت فرآیندهای ذهنی مانند انعطاف پذیری شناختی، تخیل و حل مسئله را فعال تر می کنند و تدریس مثبت نگر می تواند این سازوکارها را تقویت کند. انگیزش درونی از مهم ترین پیامدهای چنین محیطی است و باعث می شود دانش آموزان به طور خودجوش به دنبال یادگیری باشند و احساس پیشرفت بیشتری تجربه کنند. تعامل مثبت معلم با دانش آموز نیز تقویت کننده احساس ارزشمندی و کارآمدی است و این احساس کارآمدی، به ویژه در مواجهه با تکالیف پیچیده، منجر به پشتکار و رشد انگیزش تحصیلی می شود.کلاس درس در این پژوهش به عنوان یک محیط روانی در نظر گرفته شده که کیفیت هیجانی آن تعیین کننده میزان خلاقیت و انگیزش دانش آموزان است و نقش معلم به عنوان تسهیل کننده این فضا بسیار بااهمیت تلقی شده است. یکی از محورهای مهم مطالعه، تاثیر بازخورد مثبت و قدردانی معلم بر شوق یادگیری است؛ یافته های نظری نشان می دهد که بازخوردهای مثبت انرژی روانی و تمایل به مشارکت را در دانش آموزان افزایش می دهد. همچنین کمک به دانش آموزان برای شناسایی نقاط قوت، یکی از تکنیک های مهم روان شناسی مثبت، می تواند به بهبود اعتمادبه نفس و تقویت انگیزش تحصیلی بینجامد. این پژوهش تاکید دارد که کیفیت رابطه انسانی در کلاس درس، زیرساخت رشد خلاقیت است و به کارگیری اصول روان شناسی مثبت می تواند این رابطه را ارتقا دهد. در نهایت، نتایج چکیده نشان می دهد که این اصول به عنوان یک ابزار آموزشی قدرتمند، قابلیت ارتقای همزمان خلاقیت و انگیزش تحصیلی را دارا هستند و می توانند مبنای تحول در روش های تدریس باشند.

کلیدواژه ها:

دانش آموز ، تدریس ، خلاقیت ، رولنشناسی ، معلمان