پدیدارشناسی تجربه زیسته آتش نشانان از اشتباهات عملیاتی و پیامدهای روانی آن

شغل آتش نشانی به دلیل مخاطرات بالای عملیاتی و فشارهای روانی شدید، همواره با احتمال بروز اشتباهات حرفه ای همراه است. این اشتباهات نه تنها پیامدهای عملی و امنیتی دارند، بلکه تاثیرات روانی و اجتماعی گسترده ای بر آتش نشانان و محیط پیرامون آن ها برجای می گذارند. هدف این پژوهش، پدیدارشناسی تجربه زیسته آتش نشانان از اشتباهات عملیاتی و بررسی پیامدهای روانی و رفتاری ناشی از آن ها است. مطالعه حاضر از نوع کیفی و مبتنی بر رویکرد پدیدارشناسی کلایزی است و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۵ آتش نشان شهر مشهد جمع آوری شد. شرکت کنندگان حداقل دو سال سابقه عملیاتی داشتند و تجربه مواجهه با ماموریت های پرخطر و اشتباهات عملیاتی را داشتند. تحلیل داده ها با استفاده از روش هفت مرحله ای کلایزی انجام شد و برای افزایش اعتبار پژوهش، از member checking، peer check و یادداشت میدانی بهره گرفته شد. نتایج نشان داد اشتباهات عملیاتی پیامدهای روانی مستقیم از جمله اضطراب، احساس گناه و کاهش اعتماد به نفس را ایجاد می کند، همچنین بر رفتارهای شغلی مانند اجتناب از ماموریت و کاهش تعامل با همکاران و روابط خانوادگی و اجتماعی تاثیرگذار است. در کنار پیامدهای منفی، آتش نشانان راهبردهایی مانند حمایت همکاران، مشاوره و خودبازبینی را برای مقابله با اثرات روانی به کار می برند. یافته های این پژوهش اهمیت آموزش مدیریت اشتباه، ایجاد سیستم های پشتیبانی روانی و ارتقای سلامت روانی سازمانی را در محیط های عملیاتی پرخطر تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

آتش نشانان ، اشتباهات عملیاتی ، پدیدارشناسی ، پیامد روانی ، کلایزی.