ترسیم و تحلیل نقشه دانش مقایسه ای کلیدواژه خلیج فارس و نام جعلی خلیج عربی

هدف: هدف اصلی این پژوهش، تحلیل توصیفی پژوهش های علمی منتشرشده با کلیدواژه خلیج فارس و خلیج عربی (نام جعلی) در پایگاه وب­آوساینس طی سال­های ۱۹۷۵ تا ۲۰۲۴ است.روش شناسی: پژوهش حاضر ازنظر هدف، کاربردی و ازنظر روش، توصیفی-تحلیلی با رویکرد علم سنجی است. جامعه آماری پژوهش را کلیه تولیدات علمی مرتبط با دو کلیدواژه خلیج فارس و خلیج عربی (نام جعلی) نمایه شده در پایگاه وب آو ساینس در بازه زمانی ۱۹۷۵ تا ۲۰۲۴ تشکیل می­دهد. برای ترسیم نقشه­های علمی از نرم­افزارهای ووس ویور VOS viewer و Bibexcel و برای تجزیه وتحلیل داده­ها از نرم­افزار Excel و SPSS استفاده شده است.یافته ها: نتایج نشان می دهد بیشترین تعداد مدارک مرتبط با کلیدواژه خلیج فارس و نام جعلی خلیج عربی به ترتیب در سال­های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ منتشرشده است که بیش از ۹۰ درصد آن ها به زبان انگلیسی بوده و نرخ رشد تصاعدی داشته­اند. در تولیدات علمی مرتبط با کلیدواژه خلیج فارس، ایران و در حوزه کلیدواژه جعلی خلیج عربی، عربستان سعودی بیشترین سهم تولیدات را داشته اند. در حوزه خلیج فارس پرکارترین نویسنده احسان کامرانی و برترین دانشگاه، دانشگاه آزاد اسلامی ایران است؛ درحالی که در حوزه خلیج عربی (نام جعلی) پرکارترین نویسنده جان برت از امارات متحده عربی و برترین دانشگاه، دانشگاه کویت می باشد. همچنین نشریه  Marine Pollution Bulletin از کشور انگلستان بیشترین مقالات مرتبط با هر دو کلیدواژه را منتشر کرده است.نتیجه گیری: روند رشد پژوهش های مرتبط با خلیج فارس بیش از خلیج عربی (نام جعلی) است؛ درحالی که تنوع موضوعی و سطح مشارکت در حوزه خلیج عربی (نام جعلی) بیشتر است. ازنظر استنادات، در حوزه خلیج فارس پر ارجاع ترین نویسندگان عمدتا به کشورهای انگلستان و آمریکا تعلق دارند، درحالی که در حوزه خلیج عربی (نام جعلی) نویسندگان کشورهای حاشیه این پهنه آبی، علاوه بر بیشترین تعداد تولیدات علمی، بیشترین تعداد استنادات را نیز به خود اختصاص داده­اند. همچنین نشریات هسته هر دو حوزه عمدتا متعلق به کشورهایی خارج از منطقه خلیج فارس هستند.

کلیدواژه ها:

تحلیل استنادی ، پژوهش های علمی ، خلیج فارس ، خلیج عربی (نام جعلی) ، نقشه دانش ، وب آوساینس