گفتمان و بازنمایی تصویر خود و دیگری در سفرنامه جانستان کابلستان

هدف:  این پژوهش با به کارگیری روش توصیفی-تحلیلی  و تلفیق سه رویکرد کلیدی  تحلیل گفتمان انتقادی، بازنمایی و تصویرشناسی ، به بررسی کیفیت «تصویر» از «خود» و «دیگری»  در سفرنامه ای از  دهه ۱۳۹۰ می پردازد. هدف آن شناسایی عوامل تاثیرگذار بر این  «بازنمایی»  است. روش و پژوهش:  این تحقیق، سفرنامه  «جانستان کابلستان»  اثر  رضا امیرخانی  را با به کارگیری  چارچوب نظری سه گانه   تحلیل می کند. این چارچوب، نظریات  لاکلائو و موف  در مورد گفتمان (که در آن همه پدیده های اجتماعی، گفتمانی تلقی می شوند)، دیدگاه  استوارت هال  در مورد  بازنمایی  (که تصاویر را برساخته هایی گفتمانی می داند) و  تصویرشناسی  - به طور خاص  الگوی نانکت  - را برای طبقه بندی تصاویر  «دیگری»  ترکیب می کند. یافته ها و نتایج:  تحلیل ها نشان می دهد که  هویت برساخته نویسنده به عنوان یک ایرانی مسلمان متعهد، اساس شکل گیری تصاویر را تشکیل می دهد. بر اساس  رویکرد تصویرشناسی، سه نوع متمایز از «دیگری» شناسایی شد:  «دیگری به مثابه غیربیگانه» یا «آلتر»  (شامل افغان های هم قابل ستایش و هم قابل سرزنش)،  «دیگری به مثابه بیگانه»  (نمایندگی شده توسط طالبان و نیروهای غربی) و  «دیگری گذرا یا زودگذر»  (مانند  افراد سازمان ملل). نتیجه گیری:  این مطالعه نتیجه می گیرد که  هویت ایدئولوژیک  نویسنده و  گفتمان مذهبی مسلط  او، عوامل اصلی تاثیرگذار بر  بازنمایی تصاویر  در این سفرنامه بوده اند. چارچوب تحلیلی به کار گرفته شده متشکل از  تحلیل گفتمان انتقادی، بازنمایی و تصویرشناسی در شکافتن این تصاویر کارآمد بوده و به عنوان الگویی قابل اجرا برای تحلیل سایر سفرنامه ها پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

سفرنامه ، گفتمان ، بازنمایی ، تصویرپردازی ، امیرخانی