رابطه بین رضایت شغلی معلمان و تعهد سازمانی آن ها در مدارس دولتی

معلمان به عنوان مهم ترین سرمایه انسانی نظام آموزشی، نقش تعیین کننده ای در کیفیت یادگیری دانش آموزان و تحقق اهداف تربیتی ایفا می کنند. در این میان، دو سازه روانشناختی-سازمانی یعنی رضایت شغلی و تعهد سازمانی معلمان، از مهم ترین پیش بین کننده های عملکرد، ماندگاری و اثربخشی آنان محسوب می شوند. این مقاله به روش توصیفی-تحلیلی به بررسی رابطه میان رضایت شغلی و تعهد سازمانی معلمان مدارس دولتی می پردازد. چارچوب نظری این تحلیل بر نظریه دو عاملی هرزبرگ، نظریه تبادل اجتماعی و مدل سه مولفه ای تعهد سازمانی آلن و مایر استوار است. یافته های نظری نشان می دهد که رابطه میان رضایت شغلی و تعهد سازمانی یک رابطه دوسویه، غیرخطی و وابسته به بافت است. رضایت از عوامل درونی شغل (مانند ماهیت کار، استقلال عمل و فرصت های پیشرفت) نسبت به عوامل بیرونی (مانند حقوق، امکانات و شرایط فیزیکی) ارتباط قوی تری با تعهد عاطفی و هنجاری دارد. همچنین، تعهد مستمر که مبتنی بر محاسبه هزینه-فایده ترک سازمان است، تحت تاثیر عوامل اقتصادی و امنیت شغلی قرار دارد و رابطه متفاوتی با ابعاد مختلف رضایت نشان می دهد. در پایان، نتیجه گیری می شود که افزایش پایدار تعهد سازمانی معلمان، بدون توجه همه جانبه به مولفه های درونی و بیرونی رضایت شغلی در بافت خاص مدارس دولتی امکان پذیر نیست. پیشنهادهای تحلیلی مقاله بر ضرورت توانمندسازی شغلی، بهبود جو سازمانی مدارس، بازطراحی نظام پرداخت و ارزشیابی، و ایجاد مسیرهای پیشرفت حرفه ای برای معلمان تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

رضایت شغلی ، تعهد سازمانی ، معلمان مدارس دولتی ، نظریه تبادل اجتماعی