ارتباط قدرت و استقامت عضلات بازکننده ی پشت با حوزه های کیفیت زندگی در زنان یائسه مبتلا به پوکی استخوان: یک مطالعه ی مقطعی

زمینه و هدف: پوکی استخوان یکی از شایع ترین بیماری های اسکلتی در زنان یائسه است که با کاهش تراکم استخوان، افزایش خطر شکستگی و افت کیفیت زندگی همراه می باشد. علاوه بر کاهش استحکام استخوان، ضعف عملکرد عضلات بازکننده پشت می تواند با تشدید ناهنجاری های قامتی، افزایش درد، محدودیت عملکردی و کاهش مشارکت اجتماعی همراه باشد. با وجود شواهد فزاینده درباره اهمیت عملکرد عضلانی، نقش دقیق قدرت و استقامت عضلات اکستانسور پشت در حوزه های مختلف کیفیت زندگی زنان یائسه مبتلا به پوکی استخوان به طور کامل روشن نشده است. از این رو هدف این مطالعه بررسی ارتباط بین قدرت و استقامت عضلات بازکننده پشت با حوزه های مختلف کیفیت زندگی در زنان یائسه مبتلا به پوکی استخوان بود. روش : این مطالعه از نوع مقطعی بود و بر روی ۵۶ زن یائسه ۵۰ تا ۷۰ سال مبتلا به پوکی استخوان انجام شد که به روش نمونه گیری در دسترس از کلینیک سرپایی پوکی استخوان جذب شدند. تشخیص پوکی استخوان بر اساس اندازه گیری تراکم مواد معدنی استخوان با DXA و امتیاز T ≤ -۲.۵ انجام شد. قدرت عضلات بازکننده پشت با استفاده از دینامومتر پشت–پا–قفسه سینه و استقامت این عضلات با آزمون Timed Loaded Standing Test ارزیابی شد. کیفیت زندگی مرتبط با سلامت با استفاده از پرسشنامه اختصاصی QUALEFFO-۴۱ در پنج حوزه درد، عملکرد جسمانی، عملکرد اجتماعی، سلامت عمومی و سلامت روان سنجیده شد. آمار توصیفی شامل میانگین و انحراف معیار برای ویژگی های دموگرافیک و بالینی گزارش گردید. برای بررسی ارتباط بین متغیرها از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد و سطح معنی داری آماری   ۰۵/۰>p در نظر گرفته شد. یافته ها: میانگین سنی شرکت کنندگان ۶/۴۲ ± ۶۴/۰۹ سال و میانگین شاخص توده بدنی ۳/۱۲ ± ۲۶/۳۴ کیلوگرم بر مترمربع بود. استقامت عضلات اکستانسور پشت ارتباط منفی و معناداری با درد (۰/۰۰۱> p و ۰/۶۲۲-=PCC)، عملکرد جسمانی (۰/۰۰۱>p و ۰/۵۰۱-=PCC) ، عملکرد اجتماعی (۰/۰۰۷=p و ۰/۴۰۹-=PCC) ، سلامت روان (۰۰۳/=p و ۰/۴۴۱-=PCC) و نمره کلی کیفیت زندگی (۰/۰۰۱> p و ۰/۶۲۸-=PCC) نشان داد. در مقابل، قدرت عضلات اکستانسور پشت ارتباط منفی اما ضعیف تری با درد (۰/۰۲۳=p و ۰/۳۵۰-=PCC)، عملکرد جسمانی (۰/۰۰۳= p و ۰/۴۵۲-=PCC)، و نمره کلی کیفیت زندگی (۰/۰۲۳= p و ۰/۳۵۱-=PCC) داشت و با سایر حوزه ها ارتباط معناداری نشان نداد. هیچ یک از متغیرهای قدرت و استقامت عضلانی ارتباط معناداری با حوزه سلامت عمومی نداشتند (۰/۰۵قدرت عضلانی ارتباط قوی تر و گسترده تری با حوزه های مختلف کیفیت زندگی در زنان یائسه مبتلا به پوکی استخوان دارد. این نتایج بر اهمیت توجه ویژه به تمرینات استقامتی در طراحی برنامه های توانبخشی به منظور ارتقای کیفیت زندگی این گروه تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

Osteoporosis ، Postmenopausal women ، Back extensor muscles ، Muscle strength ، Muscle endurance ، Quality of life ، پوکی استخوان ، زنان یائسه ، عضلات باز کننده پشت ، قدرت عضلانی ، استقامت عضلانی ، کیفیت زندگی