کاوش نجات بخشی در حوضه آبگیر سد چم شیر: معرفی محوطه شماره ۳۳

فعالیت های عمرانی، ازجمله سدسازی باوجود تخریب محوطه ها در طی چند دهه اخیر موجب شده که فرصتی برای کاوش محوطه های باستانی نیز به وجود آید؛ ازجمله سدهایی که تعداد زیادی محوطه در محدوده آبگیر آن کاوش شد، سد چم شیر در شهرستان گچساران واقع در استان کهگیلویه وبویراحمد است. در محدوده حوضه آبریز سد باتوجه به بررسی و کاوش های صورت گرفته در دهه ۱۳۹۰ و سال ۱۴۰۱ه‍.ش. محوطه های زیادی مربوط به دوران پیش و پس از اسلام شناسایی شده است. یکی از این محوطه های با ارزش که در طی کاوش نجات بخشی سال ۱۴۰۱ به همراه ۱۷ محوطه دیگر مورد کاوش قرار گرفت، محوطه شماره ۳۳ است. هرچند مدت زمان کافی برای ارائه طرح پرسش و در ادامه کاوش هدفمند در محوطه نبود، با این وجود طی بررسی و کاوش انجام شده و باتوجه به آثار معماری و فرهنگی، مشخص شد که این محوطه در طی سده های نخستین اسلامی تا دوره پهلوی به عنوان یک استقرار موقت توسط کوچ نشینان منطقه مورداستفاده بوده است. در پایان فعالیت باستان شناختی در این محوطه، یک بافت روستایی شامل: خانه ها، مسجد، گورستان و بنایی منفرد با کاربری نامشخص کشف، کاوش و مستندنگاری شد. تمام ساختارهای معماری این بافت روستایی از مصالح بومی، قلوه و لاشه سنگ بود. از این فعالیت تعداد زیادی سفال، چند عدد قطعه شیشه و یک عدد سکه بسیار مستعمل و ناخوانا به دست آمد. به نظر می رسد این روستا، به طور فصلی مورداستفاده قرار می گرفته است. هدف از کاوش در این محوطه ضمن فعالیت های نجات بخشی، شناخت و مستندنگاری فضاهای معماری این محوطه و تحلیل داده های به دست آمده می باشد. پژوهش حاضر براساس روش توصیفی-تحلیلی بوده و داده های آن ازطریق فعالیت میدانی و مطالعه منابع کتابخانه ای جمع آوری شده است.

کلیدواژه ها:

کاوش نجات بخشی ، سد چم شیر ، محوطه شماره ۳۳ ، معماری ، قبرستان ، سفال