طراحی مدل مفهومی کسب وکار نوآورانه با رویکرد بین المللی سازی (مورد مطالعه: صنعت خشکبار افغانستان)

هدف: با توجه به اهمیت بین المللی سازی در توسعه و موفقیت فعالان صنعت خشکبار در افغانستان، این پژوهش مدل مفهومی کسب وکاری را طراحی کرده است که مولفه های کلیدی موثر بر موفقیت بین المللی فعالان این صنعت را شناسایی، تحلیل و سازمان دهی می کند. مدل این پژوهش با ارائه درکی جامع و نظام مند از روابط پیچیده میان مولفه ها، ساختار مفهومی روشنی برای فهم فرایند بین المللی سازی و تعاملات سازمانی فعالان صنعت فراهم آورده است؛ به گونه ای که فعالیت ها و نقش ها در فرایند بین المللی سازی به صورت منسجم و علمی مشخص شده اند. روش: پژوهش حاضر با رویکرد کیفی، ماهیت اکتشافی و روش تحلیل محتوا، به بررسی دیدگاه ها و تجربه های استادان دانشگاه و کارآفرینان فعال در صنعت خشکبار پرداخته است. جامعه آماری پژوهش، خبرگان دو حوزه دانشگاه و صنعت خشکبار بود که از طریق نمونه گیری هدفمند با ۱۷ نفر از آن ها، مصاحبه های نیمه ساختاریافته انجام شد. پس از مصاحبه پانزدهم، داده های جدید به ظهور مفاهیم تازه منجر نشد و اشباع نظری حاصل شد. تحلیل داده ها با بهره گیری از نرم افزار مکس کیودا انجام گرفت. در مرحله کدگذاری اولیه، بیش از ۹۲ کد شناسایی شد که پس از پالایش، ادغام و بازسازمان دهی مفهومی، در ۲۸ مقوله فرعی، ۱۱ مقوله اصلی و ۷ مقوله محوری دسته بندی و برای تحلیل و استخراج مفاهیم کلیدی آماده شد. یافته ها: تحلیل داده ها نشان داد که بین المللی سازی، به عنوان پدیده محوری پژوهش، تحت تاثیر هفت عامل کلیدی قرار دارد. این عوامل عبارت اند از: ۱. قابلیت های فناورانه و نوآورانه؛ ۲. زیرساخت های بین المللی؛ ۳. نوآوری در مدل کسب وکار؛ ۴. منابع انسانی و یادگیری سازمانی؛ ۵. نفوذ در بازارهای بین المللی؛ ۶. امکانات مالی و سرمایه گذاری؛ ۷. محیط نهادی و قوانین بین المللی. قابلیت های فناورانه و نوآورانه، شامل توسعه فناوری و دیجیتال سازی فرایندها می شود، در حالی که زیرساخت های بین المللی بر لجستیک و زنجیره تامین تمرکز دارند. نوآوری در مدل کسب وکار با بازتعریف ارزش پیشنهادی و تقویت برند همراه است و منابع انسانی و یادگیری سازمانی، توسعه مهارت های دیجیتال و جذب نیروی متخصص را شامل می شود. نفوذ در بازارهای بین المللی بر شناخت مشتریان و تحلیل رقابتی بازار تاکید دارد، امکانات مالی و سرمایه گذاری منابع لازم را فراهم می کند و محیط نهادی و قوانین بین المللی چارچوب فعالیت های برون مرزی را تعیین می کند. نتیجه گیری: مدل مفهومی ارائه شده، ابزاری نوآورانه و کاربردی برای تحلیل و برنامه ریزی استراتژیک با محوریت بین المللی سازی در صنعت خشکبار به شمار می رود و از روابط میان مولفه های کلیدی موفقیت بین المللی درک دقیق تری فراهم می سازد. یافته های پژوهش نشان می دهد که توجه هم زمان به عواملی چون فناوری، زیرساخت، نوآوری در مدل کسب وکار، منابع انسانی، بازار، سرمایه و محیط نهادی، برای دستیابی به موفقیت بین المللی و حفظ مزیت رقابتی پایدار ضروری است. این مطالعه با تمرکز بر بین المللی سازی به عنوان پدیده ای محوری، ضمن کاهش خلاهای نظری موجود، چارچوبی تحلیلی و راهبردی برای طراحی و اجرای سیاست ها و استراتژی های موثر در اختیار مدیران، کارآفرینان و سیاست گذاران قرار می دهد و زمینه بهره گیری از بینش های کاربردی در تصمیم گیری های راهبردی در سطح ملی و سازمانی را فراهم می کند.

کلیدواژه ها:

بین المللی سازی ، صنعت خشکبار ، کسب وکار نوآورانه ، مدل مفهومی تحلیل محتوا