بازآفرینی شهری و ارتقای تاب آوری کالبدی-اجتماعی در بافت های فرسوده شهر رشت: رویکردی تلفیقی مبتنی بر اقلیم، میراث فرهنگی و مدیریت یکپارچه شهری

شهر رشت به عنوان نخستین شهر خلاق gastronomique (غذاشناسی) در ایران و مرکز استان گیلان، با چالش های پیچیده ای در عرصه معماری و شهرسازی مواجه است. رشد شتابان جمعیت، تغییر الگوهای سکونتی، فرسودگی بافت های تاریخی و فشارهای ناشی از شرایط اقلیمی خاص منطقه هیرکانی، لزوم بازنگری در پارادایم های فعلی مدیریت شهری را ایجاب می کند. این پژوهش با هدف ارائه یک مدل جامع برای بازآفرینی پایدار در شهر رشت، با تمرکز بر تعامل میان مولفه های کالبدی، اجتماعی و زیست محیطی تدوین شده است. روش تحقیق در این مطالعه، توصیفی-تحلیلی با رویکرد ترکیبی (کیفی و کمی) است که داده های آن از طریق مطالعات کتابخانه ای، مشاهدات میدانی، پیمایش های محلی و تحلیل اسناد بالادستی شهرداری رشت گردآوری شده است. یافته ها نشان می دهد که رویکردهای سنتی نوسازی بدون توجه به هویت بومی و ظرفیت های اقلیمی، منجر به گسست فضایی و کاهش تاب آوری شهری شده است. نتایج حاکی از آن است که تلفیق اصول معماری بومی گیلان (مانند ایوان های عریض، سقف های شیروانی و مصالح طبیعی) با فناوری های نوین ساخت وساز و تقویت مشارکت مردمی، می تواند راهکاری موثر برای حل معضلات ترافیکی، سیلاب خیزی و زوال بافت های تاریخی باشد. این مقاله در نهایت با ارائه راهبردهای عملیاتی برای شهرداری رشت، بر ضرورت گذار از «مدیریت پروژه محور» به «مدیریت فرآیندمحور و انسان محور» تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

بازآفرینی شهری ، شهر رشت ، تاب آوری اقلیمی ، معماری بومی گیلان ، مدیریت یکپارچه شهری ، بافت فرسوده.