Investigating Impairments in Persian Grammatical Structures in Children with Autism and Typical Peers

زمینه و هدف: پژوهش حاضر به بررسی میزان دشواری در درک و تولید ساخت های دستوری زبان فارسی در میان کودکان مبتلا به اختلال طیف اتیسم در مقایسه با کودکان رشد طبیعی می پردازد. روش ها: مطالعه شبه تجربی با طراحی گروه آزمایش و کنترل انجام شد. شرکت کنندگان شامل ۸۱ کودک ۳ تا ۷ ساله در تبریز در سال ۲۰۲۳ بودند که شامل ۴۰ کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم (ASD) و ۴۱ همسال عادی بودند. کودکان مبتلا به اتیسم از مراکز آموزشی و توان بخشی و کودکان عادی از مهدکودک ها و مدارس انتخاب شدند. نمونه گیری به صورت تصادفی از میان مراکز واجد شرایط انجام شد. برای ارزیابی درک و بیان ساختارهای دستوری فارسی از آزمون آفازی دوزبانه (BAT)  استفاده شد و پاسخ ها از طریق پرسشنامه TROGثبت گردید. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSSتحلیل شدند. یافته ها: کودکان مبتلا به اتیسم در تمام شاخص های دستوری نمرات پایین تری نسبت به همسالان هم سن خود کسب کردند. میانگین رتبه ها برای کودکان اتیسمی به ترتیب برای ترکیبات دوگانه ۵/۶، جملات نسبی ۵/۲۹، ساختارهای «نه تنها X بلکه Y نیز» ۵/۲۳، جملات منفی و توصیفی با موضوع ۵/۱۶، جملات بازتابی غیرفعال ۵/۰۱، جملات بازتابی فعال ۴/۶ و اسم های مفرد/جمع ۴/۲ بود. در مجموع، میانگین نمره درک و بیان کودکان اتیسمی (۲۰/۹۶) به طور معناداری پایین تر از کودکان عادی (۶۰/۰۴) بود. بحث و نتیجه گیری: یافته ها نشان دهنده کاستی های قابل توجه در درک و بیان ساختارهای دستوری فارسی در کودکان مبتلا به اتیسم است. این اختلالات شامل طیف گسترده ای از سازه های نحوی و ریخت شناختی است که ضرورت مداخلات هدفمند در توسعه زبان را برجسته می کند.

کلیدواژه ها:

Autism Spectrum Disorder ، Theory of Mind ، Reflexive Sentences ، Syntactic Structures ، Morphology ، اختلال طیف اتیسم ، نظریه ذهن ، جملات بازتابی ، ساختارهای نحوی ، واژه شناسی