تاثیر ضعف در تنظیم پیمان بر شکست پروژه ها: یک تحلیل مدیریتی-حقوقی

پروژه های ساختمانی به دلیل پیچیدگی های فنی، مالی و حقوقی، همواره در معرض ریسک های بالا قرار دارند و ضعف در تنظیم پیمان یکی از مهم ترین عوامل شکست، تاخیر و افزایش هزینه این پروژه ها است. این پژوهش با رویکرد ترکیبی مدیریتی-حقوقی، ضعف های رایج در نگارش پیمان (ابهامات زبانی، تخصیص نامتوازن ریسک، ناقص بودن بندهای کلیدی) و شکاف های مقرراتی موجود را بررسی کرده و نشان می دهد که این ضعف ها چگونه به صورت زنجیره ای منجر به اختلال در برنامه ریزی و کنترل، کندی تصمیم گیری، تخریب روابط ذی نفعان، افزایش شدید هزینه ها (۳۰–۸۰٪) و تاخیرات زمانی می شوند. در مرحله بعدی، تبدیل ادعاهای قراردادی به اختلافات رسمی و فرآیندهای طولانی داوری و دادگاه (۲–۷ سال) اغلب نقطه بدون بازگشت پروژه محسوب می گردد و نقش تعیین کننده ای در شکست نهایی ایفا می کند. نتایج پژوهش تاکید دارد که اصلاح ساختاری شرایط عمومی پیمان، الزامی کردن مکانیزم های پیشگیرانه حل اختلاف (DAAB)، استفاده از ابزارهای دیجیتال مدیریت ادعا، آموزش مشترک ذی نفعان و تقویت حاکمیت رابطه ای می تواند این چرخه معیوب را متوقف کند. پیشنهادهای ارائه شده نیازمند هماهنگی ملی میان سازمان برنامه و بودجه، دستگاه های اجرایی و بخش خصوصی است تا صنعت ساخت به سمت شفافیت، بهره وری و تحویل به موقع پروژه ها حرکت کند.

کلیدواژه ها:

تنظیم پیمان ، ضعف قراردادی ، مدیریت ریسک ، ادعای قراردادی ، حل اختلاف ، شکست پروژه ، شرایط عمومی پیمان