فرهنگ راهبردی؛ بازشناسی چالش های استراتژیک اسرائیل در غرب آسیا

فرهنگ راهبردی رویکردی متاخر در مطالعات روابط بین الملل است که تاثیر مولفه های نرم و عوامل فرهنگی بر کنشگری راهبردی دولت ها را مورد توجه قرار می دهد. اسرائیل از جمله رژیم های سیاسی منطقه غرب آسیا محسوب می شود که در مسائل امنیت ملی، بر چالش بقا تمرکز دارد. این پژوهش با هدف بازشناسی و درک استراتژی های امنیتی اسرائیل از دریچه و چارچوب نظری فرهنگ راهبردی، سعی دارد به این پرسش پاسخ دهد که تاثیر فرهنگ راهبردی اسرائیل در ایجاد چالش های سیاست گذاری امنیتی آن در غریب آسیا چگونه است؟ با توجه به اکتشافی بودن پژوهش، فرضیه ای برای آن طراحی نشده و لذا کاربست نتایج در فرایند سیاست گذاری امنیتی کشورهای غرب آسیا از جمله ج. ا. ایران، اهمیت تحقیق را در شرایط امنیتی ملتهب و پرتنش کنونی جنوب غرب آسیا دوچندان می نماید. از منظر روش تحقیق، با بهره گیری از مطالعه اسنادی-کتابخانه ای و مصاحبه عمیق برای جمع آوری داده و از روش تفسیر عقلانی و تحلیل محتوای کیفی برای تجزیه و تحلیل استفاده شده است. یافته های پژوهش تاکید می نماید که عناصر تشکیل دهنده فرهنگ راهبردی اسرائیل را که استراتژی های امنیتی آن کشور در غرب آسیا با اتکا به آن اتخاذ می شوند می توان در دو دسته گزاره های عینی-ملموس و گزاره های ذهنی-روایتی جای داد. این مولفه ها در سیاست گذاری اسرائیل واقعیت های استراتژیکی در عرصه های مختلف تولید می کند که دستگاه های امنیتی آن شامل نیروهای نظامی و جامعه اطلاعاتی را دچار ناکامی ها و چالش های استراتژیک امنیتی می نماید. واضح است که پیش بینی رفتارها و سیاست های اعمالی برساخته از خطاهای امنیتی، برای کشورهای غرب آسیا دست برتر در عرصه سیاست خارجی، دیپلماسی پنهان و جنگ امنیتی را فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

استراتژی امنیتی ، گزاره های عینی ، گزاره های ذهنی ، اسرائیل ، فرهنگ راهبردی