سلامت روانی دانش آموز در مواجهه با فهم نشدن مداوم

مسئله: این پژوهش به بررسی عمیق و پدیدارشناختی تجربه زیسته دانش آموزانی می پردازد که به طور مداوم در فضای آموزشی با حس «فهم نشدن» از سوی همسالان، معلمان و ساختارهای نظام آموزشی مواجه هستند. این وضعیت، که اغلب در پس زمینه سکوت نهادینه شده و ساختارهای اقتدارمدار نهفته است، تاثیرات ویرانگری بر سلامت روان، معنای وجودی و تعلق اجتماعی دانش آموز برجای می گذارد. تمرکز اصلی بر پدیدار شدن این تجربه به مثابه یک امر تراژیک در ساحت تربیت است.روش: رویکرد پژوهش، کیفی و مبتنی بر پدیدارشناسی تفسیری انسان محور (Human-centered Interpretive Phenomenology) است. از تکنیک مصاحبه های عمیق نیمه ساختاریافته با دانش آموزانی که این تجربه را زیسته اند، بهره گرفته شد. داده ها با استفاده از روش های تحلیل توصیفی-تفسیری پدیدارشناختی (شامل تعلیق قضاوت – Epoche، توصیف هستی شناختی و تاویل گادامر-گونه) تحلیل شدند تا جوهره تجربه های فهم نشدگی استخراج گردد. رویکرد نظری ترکیبی از فلسفه پدیدارشناسی (هوسرل، ون مانن)، هرمنوتیک (گادامر)، نظریه کنش ارتباطی (هابرماس)، و تحلیل انتقادی اقتدار در آموزش (آرنت، باقری) بود.یافته ها: شش مضمون پدیدارشناختی هستی شناختی به عنوان جوهره تجربه فهم نشدن شناسایی شدند: ۱. بیگانگی هستی شناختی در کلاس درس؛ ۲. سنگینی سکوت انتخابی و اجباری؛ ۳. تضاد میان جهان درونی و نمایش بیرونی؛ ۴. تجربه ی اقتدار سرکوبگر به مثابه مانع برقراری دیالوگ؛ ۵. فرسایش تدریجی خودمعنایی؛ و ۶. جستجوی رهایی بخش در فضاهای سایبری و فراتر از مدرسه. این یافته ها نشان داد که فهم نشدن یک رویداد منفرد نیست، بلکه یک وضعیت مداوم و ساختاری است که بدن و ذهن دانش آموز را به طور همزمان هدف قرار می دهد.اهمیت: این پژوهش با ارائه یک توصیف غنی از تجربه زیسته، شکاف موجود در ادبیات آموزش و روانشناسی تربیتی در مورد وجوه پدیدارشناختی انزوای شناختی و عاطفی دانش آموزان را پر می کند. نتایج به سیاست گذاران و مربیان این امکان را می دهد که عدالت آموزشی را نه صرفا در دسترسی، بلکه در "حق بر فهمیده شدن" تعریف کنند و بسترهای تربیتی دموکراتیک تری را فراهم آورند.