نقش یادگیری فعال در پرورش شایستگی های حل مسئله و تفکر انتقادی دانش آموزان متوسطه اول

تغییرات سریع علمی و فناوری در عصر حاضر، نظام های آموزشی را بر آن داشته است تا از رویکردهای سنتی که در آن دانش آموز منفعل است، فاصله گرفته و به سمت روش های نوین آموزشی حرکت کنند. هدف اصلی این پژوهش، بررسی نقش یادگیری فعال در پرورش شایستگی های حل مسئله و تفکر انتقادی دانش آموزان دوره متوسطه اول است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی-تحلیلی مبتنی بر داده های کتابخانه ای و میدانی است. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان متوسطه اول مدارس کشور است که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای، ۱۰۰ نفر انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه استاندارد تفکر انتقادی کالیفرنیا (فرم B) و آزمون حل مسئله هپنر و پترسن بود. روایی صوری و محتوایی ابزارها توسط متخصصان تایید شد و پایایی آن ها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب ۰.۸۷ و۰.۸۴ محاسبه گردید. داده های حاصل با استفاده از نرم افزار SPSS و در سطح معناداری ۰.۰۵ تحلیل شدند. یافته های پژوهش نشان داد که بین به کارگیری راهبردهای یادگیری فعال و ارتقای مهارت های تفکر انتقادی دانش آموزان رابطه ای معنادار و مثبت وجود دارد (۰.۰۱> P). همچنین نتایج حاکی از آن است که یادگیری فعال با ایجاد جو پویا و مشارکتی در کلاس درس، به طور قابل توجهی توانایی دانش آموزان در تحلیل مسائل، ارائه راهکارهای نوآورانه و تصمیم گیری منطقی را افزایش می دهد. بر اساس نتایج، پیشنهاد می شود برنامه ریزان درسی با ادغام روش های یادگیری فعال در فرآیند تدریس، زمینه لازم برای رشد همه جانبه و تربیت نیروی انسانی خلاق و اندیشمند را فراهم آورند.

کلیدواژه ها:

یادگیری فعال ، حل مسئله ، تفکر انتقادی ، متوسطه اول ، روش های تدریس نوین