الزامات استفاده از هوش مصنوعی در آموزش و تفسیر قرآن

هدف پژوهش حاضر تبیین ابعاد و مولفه های پیشران و الزامات استفاده از فناوری نوین هوش مصنوعی در آموزش و تفسیر قرآن کریم است. روش پژوهش کیفی و مبتنی بر راهبرد پدیدار شناسی است که اطلاعات به دست آمده با استفاده از الگوی کلایزی (۱۹۷۸) و روش تحلیل مضمون تجزیه و تحلیل شد. جامعه آماری مطالعه استادان قرآن و حدیث دانشگاه و مربیان قرآن استان کرمانشاه بودند که براساس رویکرد نمونه گیری هدفمند و روش معیار تعداد ۱۰ نفر از آنان با توجه به اشباع نظری مورد مصاحبه قرار گرفتند. یافته های پژوهش نشان داد مهمترین الزامات استفاده از هوش مصنوعی در آموزش و تفسیر قرآن شامل ۳ مقوله کلی «مقدمات و زیرساخت ها»، «الزامات اصولی و مبنایی» و « الزامات فنی و اجرایی» همراه با ۸ مقوله فرعی، ۴۵ مفهوم فرعی و ۶۰ مفهوم کلی و شواهد هستند . براساس اطلاعات به دست آمده مهمترین شرایط در مقوله مقدمات و زیرساخت ها شامل «شرایط و مقدمات، خلاقیت و نوآوری، چشم انداز و افق» در بخش الزامات اصولی و مبنایی مهمترین عوامل شامل «عوامل دانشی، بینشی و عملکردی و اقدامات مدبرانه» و در مقوله الزامات فنی و اجرایی مهمترین نکات «پای بندی به اصول و قواعد، حمایت و نظارت و تعامل و همکاری» هستند که هر کدام شامل تعدادی مفهوم فرعی و مفاهیم کلی هستند. لذا این ساختار یکپارچه تضمین می کند که سامانه های مبتنی بر داده، نه تنها از لحاظ فنی کارآمد باشند، بلکه اصالت محتوایی و اعتبار علمی مورد نیاز در علوم قرآنی را نیز به شیوه ای مدبرانه حفظ نمایند و در نتیجه برای استفاده و بهره مندی از هوش مصنوعی در آموزش و تفسیر قرآن توجه به این نکات ضروری و تلاش برای فراهم سازی آنان جهت تحقق نتیجه لازم یاریگر آموزش و تفسیر بهتر قرآن کریم با استفاده از هوش مصنوعی خواهد بود.

کلیدواژه ها:

آموزش و تفسیر قرآن ، الزامات ، هوش مصنوعی ، فناوری های نوین